Zakopane — portal z-ne.pl
Encyklopedia — Zakopane

Szlaki · schroniska · TPN

Encyklopedia

Wach Zbigniew

Wach Zbigniew (16 IX 1947). Taternik, alpinista, ekonomista.Wspinał się od 1967, b. intensywnie zwł. w latach 1970-tych, przechodząc wtedy w Tatrach szereg nowych dróg w lecie (np. w urwiskach Kazalnicy Mięguszowieckiej, Galerii Gankowej i Małego Młynarza), a w zimie dokonując p…

więcej →

Wachter Jenő

Wachter Jenő (1 VII 1887 Pięciokościoły = Pecz = Pécs, Węgry - 8 VIII 1907 w Tatrach, poch. w Pécs). Węg. alpinista i taternik. Chodził najpierw po Alpach, przechodząc drogi trudne samotnie. W 1907 został członkiem Oesterreichische Alpenklub. Przybywszy w 1906 do Budapesztu na s…

więcej →

Wag

Wag; Váh; Waag; Vág. S. Rzeka będąca lw. dopływem Dunaju (k. Komarna), a powstająca k. Królewskiej Ligoty na górnym Liptowie, na wys. 663 m, z połączenia Czarnego Wagu (płynącego z Tatr Niżnich) z Białym Wagiem (który powstaje w Tatrach Wysokich). W dorzeczu Wagu znajdują się pd…

więcej →

Wag, Biały

Wag, Biały; Biely Váh; Weisse Waag; Fehér Vág. S. Rzeka powstająca w Tatrach Wysokich, na wysokości ok. 1220 m, na zach. od Szczyrbskiego Jeziora, a na pd.-wsch. od Jamskiego Stawu, z połączenia dwóch potoków tatrz.: Wielkiego Złomiskowego Potoku (płynącego z Ważeckiej Doliny po…

więcej →

Wag, Czarny

Wag, Czarny; Čierny Váh; Schwarze Waag; Fekete Vág. S. Rzeka powstająca na pn. stokach Królowej Hali w Tatrach Niżnich (na wysokości ok. 1680 m), skąd płynie ku pn. i zach., a k. Królewskiej Ligoty łączy się na wys. 663 m z Białym Wagiem; z ich połączenia powstaje rz. Wag.

więcej →

Waga

Waga (2343, 2337 m); Váha; Hunfalvyjoch; Hunfalvy-hágó. S. Szeroka przełęcz między Rysami a masywem Wysokiej. Z Mięguszowieckiej Doliny dochodzi tu wygodna znakowana ścieżka, wiodąca dalej na Rysy. Poniżej przełęczy po stronie Mięguszowieckiej Doliny w Kotlince pod Wagą stoi Sch…

więcej →

Wagą, Kotlinka pod

Wagą, Kotlinka pod (ok. 2100-2300 m); kotlinka pod Váhou, dolinka pod Váhou; Hunfalvytälchen, Hunfalvykessel; Hunfalvy-völgyecske. S. Jedna z górnych odnóg Żabiej Doliny Mięguszowieckiej; opada stromym i wysokim progiem skalnym ku Żabim Stawom. Kotlinkę pod Wagą otaczają: Rysy,…

więcej →

Wagą, Schronisko pod

Wagą, Schronisko pod (ok. 2255 m); Chata pod Rysmi; - ; Hunfalvy-hágó alatti menedékház. S. Znajduje się w Kotlince pod Wagą, nieco powyżej jej dna, na stokach Rysów, przy znakowanej ścieżce wiodącej przez Wagę na Rysy. Schronisko pod Wagą zostało wybudowane przez oddział poprad…

więcej →

Wagner Wilhelm

Wagner Wilhelm (14 I 1848 Oberoffleiden k. Marburga, Niemcy - 7 VIII 1900 Królewska Huta = Chorzów). Niem. lekarz, wybitny chirurg, od 1878 w Królewskiej Hucie na Górnym Śląsku. Z zamiłowania także botanik (zebrał bogaty zielnik flory śląskiej), turysta tatrz., wsp&oacute

więcej →

Wahlenberg Georg

Wahlenberg Georg, od 1804 Göran (1 X 1780 Skarphyttan k. Filipstad, prow. Värmland, Szwecja - 22 III 1851 Uppsala). Szwedz. lekarz, botanik, geograf i geolog (uniw. w Uppsali, dr med. 1806), prof. botaniki tamże od 1826, prof. botaniki i medycyny tamże 1829-51, badacz roślinnośc…

więcej →

Wajgiel Leopold

Wajgiel Leopold, także Waigel, Wajgel, Wajgl i Weigel (8 XI 1842 Przemyśl - 1906). Studia uniw. we Lwowie i Wiedniu. Pedagog (prof. gimnaz. w Kołomyi 1872-87, potem we Lwowie), działacz społ. i tur., publicysta, z zamiłowań zoolog (arachnolog), jeden z pierwszych członków Komisj…

więcej →

Waksmund

Waksmund (ok. 575 m). P. Wieś na Podhalu nad Dunajcem, 3,5 km na wsch. od Nowego Targu, przy szosie do Czorsztyna i Pienin. Powstała przed 1338. Co najmniej od 1434 mieszkańcy tej wsi mieli pastwiska w Gorcach i Tatrach; wiadomo, że w okresie 1787-1872 była to Waksmundzka Polana…

więcej →

Waksmundzka Dolina

Waksmundzka Dolina, zwana też dawniej Koszystą Doliną. P. Odnoga Doliny Białki ciągnąca się w swej górnej części pomiędzy długimi grzbietami Wołoszyna i Koszystej. Doliną płynie Waksmundzki Potok uchodzący do Białki. Dawniej prowadził tą doliną najbardziej uczęszczany szlak na K…

więcej →

Waksmundzka Hala

Waksmundzka Hala. P. Dawna hala past. obejmująca wsch. i częściowo pn. stoki Koszystej oraz zach. stronę, a w samej górze także wsch. stronę Waksmundzkiej Doliny. Budynki past. tej hali stały gł.na Waksmundzkiej Polanie, a pojedyncze szałasy znajdowały się okresowo w in. miejsca…

więcej →

Waksmundzka Polana

Waksmundzka Polana (ok. 1365-1400 m). P.Wielka polana u stóp pn. stoków Koszystej; od pn.-wsch. i pn. ograniczają ją Suchy Wierch Waksmundzki i Ostry Wierch. Leży na wsch. od Doliny Pańszczycy. W pn. rogu polany stoi żelazny krzyż, postawiony przez badacza fauny tatrz., prof. Ma…

więcej →

Waksmundzka Przełęcz

Waksmundzka Przełęcz (1418 m). P. Szerokie siodło, które oddziela pn. stoki Małej Koszystej od Suchego Wierchu Waksmundzkiego. Siodło to jest objęte » Waksmundzką Równią.

więcej →

Waksmundzka Rówień

Waksmundzka Rówień (ok. 1400 - 1440 m). P.Duża trawiasta rówień obejmująca szerokie siodło »Waksmundzkiej Przełęczy. Przez W.R. przechodzi znakowany szlak tur. wiodący z Jaszczurówki do Morskiego Oka i zarazem łączący ją z pobliską Waksmundzką Polaną (ku zach. za laskiem). Z W.R…

więcej →

Waksmundzka Równica

Waksmundzka Równica (ok. 1600-1620 m). P. Obszerna rówień po wsch. stronie Waksmundzkiego Potoku w górnej części Waksmundzkiej Doliny, naprzeciw wylotu Świstówki Waksmundzkiej. Okresowo stał tu past. szałas. W 1875 Tow. Tatrz. postawiło tutaj małe niezagospodarowane schronisko n…

więcej →

Waksmundzka Równica, Pośrednia

Waksmundzka Równica, Pośrednia (ok. 1750-1800 m) lub po prostu Pośrednia Równica. P. Drugie od góry piętro Waksmundzkiej Doliny, powyżej Waksmundzkiej Równicy, a poniżej Zadniej Równicy. Od tej ostatniej oddziela ją stromy próg doliny ze skalistym jarem Waksmundzkiego Potoku. Na…

więcej →

Waksmundzka Równica, Zadnia

Waksmundzka Równica, Zadnia (ok. 1930-1960 m) lub po prostu Zadnia Równica. P. Najwyższe piętro Waksmundzkiej Doliny, ponad skalistym jarem Waksmundzkiego Potoku. Na Z.W.R. znajdują się dwa » Waksmundzkie Stawki.

więcej →

Waksmundzki Józef

Waksmundzki Józef (1882 - 1 VI 1937 Kraków). Góral podh., prof. gimnaz., literat, autor licznych opowiadań i wierszy, pisanych przeważnie gwarą i ogłaszanych w czasopismach, np. Z legend ludowych ("Gaz. Podh." 1933, nr 21), Madej (tamże 1933, nr 23). Pod koniec życia mimo ciężki…

więcej →

Waksmundzki Potok

Waksmundzki Potok (ok. 1975-987 m). P. Płynie Waksmundzką Doliną spod Krzyżnego, a wpada do Białki nieco na pd. od Białczańskiej Palenicy. W.P. w swym górnym biegu ma zwykle suche łożysko i tylko wyjątkowo przepływa przez » Waksmundzkie Oka i » Waksmundzkie Stawki. W.P. w swym ś…

więcej →

Waksmundzki Przysłop

Waksmundzki Przysłop (1443 m), dawniej także Waksmundzkie Przysłopki. P. Szerokie, bezleśne siodło między Gęsią Szyją a Suchym Wierchem Waksmundzkim. Przez W.P. przechodzi znakowany szlak tur. wiodący z Waksmundzkiej Równi na Gęsią Szyję. Dawniej czasem przesuwano błędnie nazwę…

więcej →

Waksmundzkie Oka

Waksmundzkie Oka. P. Dwa maleńkie okresowe stawki w Waksmundzkiej Dolinie na Pośredniej Waksmundzkiej Równicy. Są to Niżnie Waksmundzkie Oko (ok. 1750 m) oraz Wyżnie Waksmundzkie Oko (ok. 1790 m). Przepływa przez te stawki nikły tu Waksmundzki Potok.

więcej →

Waksmundzkie Stawki

Waksmundzkie Stawki. P.Dwa maleńkie stawki na Zadniej Waksmundzkiej Równicy, tj. najwyższym piętrze Waksmundzkiej Doliny, powyżej skalistego jaru Waksmundzkiego Potoku. Są to Niżni Waksmundzki Stawek (ok. 1935 m), o wymiarach ok. 10 x 4 m i głęb. 30-40 cm, oraz Wyżni Waksmundzki…

więcej →

Wala Antoni

Wala Antoni (1930 Kraków), brat » Jerzego Wali. Taternik, alpinista, mgr inż. geolog (AGH 1948-54). Wspinał się w Tatrach od 1952 w lecie i zimie, najaktywniej w latach 1950. i 1960. Przechodził najtrudniejsze ówczesne drogi tatrz., także nowe wejścia. Również wspinał się w Alpa…

więcej →

Wala Jerzy

Wala Jerzy (31 I 1930 Kraków), brat » Antoniego Wali. Taternik, alpinista, mgr inż. budowy maszyn. W Tatrach jako taternik był najbardziej aktywny w latach 1950. i 1960. , w lecie i zimą, przechodząc również nowe drogi o wielkich trudnościach. Wspinał się też w Alpach i brał udz…

więcej →

Wala Jędrzej młodszy

Wala Jędrzej młodszy (25 VII 1841 Zakopane - po 1900 w okolicach Preszowa), syn » Jędrzeja Wali starszego. Jeden z najlepszych przewodników tatrz. Już w 1877 był przewodnikiem klasy I. Słynął jako najlepszy znawca Tatr i wodził znanych w owych czasach turystów, jak: Tytus Chałub…

więcej →

Wala Jędrzej starszy

Wala Jędrzej starszy (15 VII 1820 Zakopane - 29 I 1896 tamże, poch. na starym cment.). Jeden z najsłynniejszych przewodników tatrz. Jako koziarz (myśliwy na kozice) poznał najdziksze zakątki Tatr jeszcze w okresie, kiedy turyści rzadko zaglądali w te góry. Wiadomo np., że już pr…

więcej →

Walas Jan

Walas Jan (23 VI 1903 Świątniki Górne k. Krakowa - 18 VI 1991 Kraków). Botanik (UJ 1929, dr 1931), prof. uniw. w Toruniu 1947-70, dyr. Ogrodu Bot. UJ 1970-73. Zajmował się florystyką oraz systematyką i geografią roślin. Członek hon. Pol. Tow. Bot. W latach 1930. prowadził badani…

więcej →

Walczak Józef

Walczak Józef (1927 Zakopane - 27 III 1969 tamże). Działacz tur. i narc., przewodnik tatrz., instruktor narc. PZN, inicjator, współzałożyciel i kier. » Tatrzańskiej Szkoły Narciarskiej (1962-69), wiceprezes zarządu (1968-69) Koła Przewodników Tatrz. w Zakopanem, czł. zarządu Odd…

więcej →

Waldstein Franz Adam

Waldstein Franz Adam (11 II 1759 - 25 V 1823 Oberleuthensdorf, Czechy). Osiadły w Czechach hrabia austr., wojskowy, agronom i przemysłowiec, z zamiłowań botanik. Popierał finansowo badania bot. P. Kitaibela, współpracował z nim, w 1795 botanizowali razem w Tatrach i są współauto…

więcej →

Walentkowa Dolina

Walentkowa Dolina (ok. 1400-1900 m); Valentkova dolina, niewłaściwie Valentková dolina; Walentkowatal, Walentkowatälchen; Walentkowa-völgy, Walentkowa-völgyecske. S. Odnoga górnej części Cichej Doliny Liptowskiej, położona u stóp Świnicy i Walentkowego Wierchu. Przez środk. częś…

więcej →

Walentkowa Grań

Walentkowa Grań; Valentkov hrebeň, niewłaściwie Valentkový hrebeň; Walentkowagrat; Walentkowa-gerinc. PS. Grań łącząca wierzchołek Walentkowego Wierchu poprzez Walentkową Przełęcz ze Świnicą, tj. wspólnie pn.-wsch. grań Walentkowego Wierchu i pd. grań Świnicy. Przejście Walentko…

więcej →

Walentkowa Koleba

Walentkowa Koleba (ok. 1800 m); Valentkovo ohnisko. S. Koleba skalna pod wielką wantą w środk. części Walentkowej Doliny, tuż na zach. od ścieżki, a nieco powyżej pn. brzegu Walentkowego Potoku.

więcej →

Walentkowa Przełęcz

Walentkowa Przełęcz (2100, 2100 m); Valentkovo sedlo, niewłaściwie Valentkové sedlo; Walentkowajoch; Walentkowa-hágó. PS. Szeroka przełęcz między Świnicą a Walentkowym Wierchem. Ma znaczenie jedynie dla taterników (jako dostęp do Walentkowej Grani), gdyż na stronę Doliny Pięciu…

więcej →

Walentkowy Potok

Walentkowy Potok (ok. 1800-1390 m); Valentkov potok. S. Pr. dopływ Cichej Wody Liptowskiej, powstający w środk. części Walentkowej Doliny i płynący ku zach. Jego ujście jest u dolnego końca Wierchcichej Doliny.

więcej →

Walentkowy Stawek

Walentkowy Stawek (ok. 1800 m); Valentkovo pliesko. S. Malutki, okresowy stawek w środk. części Walentkowej Doliny, zaraz poniżej Walentkowej Koleby i ścieżki.

więcej →

Walentkowy Wierch

Walentkowy Wierch (2156, 2156, 2156 m), dawniej w literaturze i na mapach po prostu Walentkowa; Valentkova, niewłaściwie Valentková; Walentkowa; Walentkowa. PS. Kopulasty szczyt między Walentkową Przełęczą (która go oddziela od Świnicy) a Gładką Przełęczą. Trawiaste pd. zbocza W…

więcej →

Wallek-Walewski Bolesław

Wallek-Walewski Bolesław (23 I 1885 Lwów - 9 IV 1944 Kraków). Muzyk, kompozytor, pedagog, organizator i dyrygent chórów, od 1910 prof. Konserw. Krak., w 1917-19 dyrygent Opery Warsz., od 1938 dyr. Konserw. Krak., recenzent muzyczny. Wśród jego kompozycji jest opera Pomsta Jontko…

więcej →