Ludzie
Abgarowicz Zbigniew Ludzie
Abgarowicz Zbigniew (25 VI 1919 Kraków - 5 IV 1950 Tatry, pochowany w Zakopanem). Ekonomista (Uniwersytet Poznański), planista, taternik Do Zakopanego przyjeżdżał od dzieciństwa. W 1947-50 był jednym z najczynniejszych taterników. Najlepsze wyniki osiągał w taternictwie zimowym,…
Adamczyk Bolesław Ludzie
Adamczyk Bolesław (20 IX 1923 Żeleźnikowa k. Nawojowej - 28 IX 1989 Kraków, poch. na Cment. Salwatorskim). Leśnik, gleboznawca, prof. AR w Krakowie od 1975. Od 1957 ogłosił ponad 30 prac glebozn. z Karpat. W czasie II wojny świat. walczył z okupantem niem. na ziemi sądeckiej jak…
Adamczyk Mieczysław Jerzy Ludzie
Adamczyk Mieczysław Jerzy (2 XII 1933 Kluczkowice, woj. lubelskie). Historyk (dr hab. UJ), doc. Uniw. Wrocł. W 1957-62 był kier. szkoły w Cichem Górnym na Podhalu, w 1962-70 pracował w Inspektoracie Oświaty pow. nowotarskiego i m. Zakopanego. Od 1970 we Wrocławiu. Jest autorem l…
Adamek Franz Ludzie
Adamek Franz . Spiskoniem. taternik (od 1922), b. aktywny w pierwszych latach po I wojnie świat., z zawodu piwowar w Popradzie. Uczestniczył np. w 1925 w II wejściu pn. ścianą Małego Kiezmarskiego Szczytu, II wejściu pr. filarem pd. ściany Kiezmarskiego Szczytu i w IV wejściu pd…
Adámek Karel Václav Ludzie
Adámek Karel Václav (1868-1946). Czes. prawnik i pracownik oświat. w Hlinsku, autor prac prawniczych, oświat. i etnogr. oraz dwutomowej książki Slovenskem (Pr. 1921, 1922) z opisem jego podróży po Słowacji (w t. 2: o Tatrach i Spiszu).
Adamiecki Wojciech Ludzie
Adamiecki Wojciech (20 VIII 1934 Warszawa). Dziennikarz, tłumacz (studia: anglistyka na UW 1955), narciarz i turysta. Mieszkał w Zakopanem w 1944-51 i 1969-72. Od 1968 jest on autorem wielu reportaży o różnorodnej aktualnej tematyce tatrz., zakop. i podh., częściowo przedrukowan…
Adamowski Antoni Ludzie
Adamowski Antoni (29 X 1944 Zagórzany, pow. Gorlice). Taternik, alpinista, od 1974 przewodnik tatrz., ratownik tatrz., czł. GOPR, meteorolog. Od 1978 czł. zarządu Koła Przewodników Tatrz. w Zakopanem. Uczestnik wypraw na Kaukaz i Antarktydę.
Adolf Ludzie
Adolf Pierwszy znany kanonik (prepozyt) kapituły spiskiej. W 1209 król węg. Andrzej II nadał Adolfowi i jego siostrze, żonie komesa Rutkera, obszar ziemi na Spiszu, obejmujący część Tatr Wys. od Staroleśnej Doliny z otaczającymi ją szczytami po Łomnicką Dolinę z otoczeniem. A. t…
Adriányi János Ludzie
Adriányi János . W 1900-10 był pierwszym kier. Schroniska Téryego w Dolinie Pięciu Stawów Spiskich.
Adriányi-Borcsányi Jolán Ludzie
Adriányi-Borcsányi Jolán (1881 lub 1890 - 8 IX 1930 Batyżowce, poch. w Wielkiej k.Popradu). Węg. taterniczka, aktywna gł. w 1900-10, kiedy jej ojciec, János Adriányi, prowadził Schronisko Téryego. Chodziła wtedy na wspinaczki i uczestniczyła w akcjach ratunkowych. W 1902 z przew…
Aggházy Gyula Ludzie
Aggházy Gyula (20 III 1850 Dombóvár- 13 V1919 Budapeszt). Węg. malarz, prof. ASP w Budapeszcie. Malował też pejzaże tatrz. (podobne w stylu do obrazów Edwarda T. Comptona), np. Szczyrbskie Jezioro z Soliskiem.
Aggházy Tibor Ludzie
Aggházy Tibor . Węg. architekt z Budapesztu. Na zlecenie Magyar Turista Szövetség w 1918 opracował projekty schronisk przy Batyżowieckim Stawie i przy Hińczowych Stawach (nie zrealizowane). W latach międzywoj. pisywał w "Tur. és Alp." o budapeszt. wystawach malarskich o tematyce…
Aigner Lajos Ludzie
Aigner Lajos , także Abafi Aigner i Aigner Abafi Lajos oraz A. Aigner Lajos (11 II1840 Nagyjésca- 19 VI1909 Budapeszt). Węg. księgarz i wydawca, autor prac hist., potem entomolog, od 1894 wydawca i red. czasopisma entom. "Rovartani Lapok", w którym aż do 1912 ukazywały się jego…
Ajdukiewicz Tadeusz Ludzie
Ajdukiewicz Tadeusz (1852 Wieliczka - 9 I 1916 Kraków). Malarz (studia w krak. SSP 1868-73, potem w Wiedniu i Monachium), batalista i portrecista, malował też obrazy rodzajowe o tematyce krajowej i orientalnej. Wystawiał od 1874 w kraju i za granicą. W Zakopanem był m.in. w leci…
Alberti Adam Ludzie
Alberti Adam (14 IX 1904 Kraków - 7 IX 1971 tamże). Narciarz, turysta, taternik, wieloletni działacz AZS, TTN, PZN (od 1926) i PTTK. Ok. 1960 prowadził schronisko PTTK na Turbaczu w Gorcach, potem pracował w krak. Domu Turysty PTTK, w którym zorganizował izbę pamiątkową Kazimier…
Alberti Kazimiera Ludzie
Alberti Kazimiera , z domu Szymańska (1898 Bolechów - 28 V 1962 Bari, Włochy). Poetka, powieściopisarka, tłumaczka. Od 1925 zamieszczała w czasopismach wiersze tatrz. i artykuły na tematy zakop. i tatrz. (m.in. o Janie Kasprowiczu), wydała osobno kilka zbiorów wierszy, m.in. Bun…
Alberti Stanisław Ludzie
Alberti Stanisław (26 XI 1895 Kraków - ok. 1940 rozstrzelany przez okupanta niem.). Prawnik, publicysta, tłumacz, starosta w Bielsku-Białej, pierwszy mąż Kazimiery Alberti. Od 1925 ogłaszał w czasopismach artykuły na tematy zakop. i tatrz., np. o zakop. teatrze Witkacego, o twór…
Alchimowicz Kazimierz Ludzie
Alchimowicz Kazimierz (20 XII 1840 Dziembrów, pow. Lida - 31 XII 1916 Warszawa). Malarz (studia u Wojciecha Gersona w Warszawie, w ASP w Monachium i w Paryżu), uczestnik Powstania Styczniowego i zesłaniec syberyjski (do ok. 1869). Malował obrazy hist. i rel. (np. Najśw. Maria Pa…
Aleksandrowicz Adolf Ludzie
Aleksandrowicz Adolf (30 X 1811 Kraków - 29 IV 1875 tamże). Farmaceuta (Uniw. Krak. 1833), aptekarz krak. i balneolog, adiunkt i doc. Uniw. Krak. (1849). Uczestniczył w przygotowaniach do Powstania Styczniowego i w 1863 był naczelnikiem Krakowa, a następnie więziony dwa lata prz…
Aleksandrowicz Jerzy Ludzie
Aleksandrowicz Jerzy , także Alexandrowicz (3 I 1819 Kumieciszki, pow. kalwaryjski, gub. augustowska - 13 I 1894 Warszawa). Botanik (studia w Petersburgu 1843), od 1843 w Warszawie, tamże prof. botaniki Akad. Medyko-Chirurgicznej 1860-61, Szkoły Głównej 1862-69 i UW 1869-78. Prz…
Alexander Béla Ludzie
Alexander Béla (30 V 1857 Kiezmark - 16 I 1916 Budapeszt, poch. w Kiezmarku). Spiskoniem. lekarz (uniw. budapeszt. 1881), pionier rentgenologii na Węgrzech, poeta regionalny. W 1882-1907 praktykował w Kiezmarku jako lekarz i tu już od 1896 zajmował się rentgenologią. Był też sek…
Alexy Janko Ludzie
Alexy Janko (25 I 1894 Mikułasz Lipt. - 22 IX 1970 Bratysława). Słow. malarz i pisarz. Jego obrazy, mozaiki okienne i tkaniny dekoracyjne są w znacznej części związane tematycznie z Tatrami, Orawą i zwł. Liptowem, a także z legendarnym Janosikiem, zbójnictwem i dawnym pasterstwe…
Alt Jakob Ludzie
Alt Jakob (27 IX 1789 Frankfurt nad Menem - 30 IX 1872 Wiedeń). Niem. malarz i grafik osiadły w Wiedniu. W pejzażach swoich zamiast modnych wtedy elementów obcych wprowadził swojskie: pasterzy, pracujących rolników itp. Ok. 1840 odbył podróż po Podtatrzu i był w Tatrach. Na niek…
Alt Rudolf Ludzie
Alt Rudolf (28 VIII 1812 Wiedeń - 12 III 1905 tamże). Austr. malarz i grafik, uczeń i współpracownik ojca, » Jakuba Alta. W 1839 i 1840 był w Małopolsce i z tego czasu pochodzi np. jego widok Nowego Targu na tle Tatr oraz portret górala z Dzianisza. Barwne litografie, wykonane n…
Alth Alojzy Ludzie
Alth Alojzy (2 VI 1819 Czerniowce - 4 XI 1886 Kraków). Geolog i mineralog, działacz TT. Z wykształcenia prawnik (dr UL w 1841) prowadził praktykę adwokacką (1848-76), ale od młodości zajmował się też geologią, ogłaszając z tej dziedziny od 1840 ponad 40 prac naukowych. W 1862-86…
Ambros Vladimír Ludzie
Ambros Vladimír (18 IX1890 Prostějov, Morawy -12 V1956). Czes. kompozytor, dyrygent i nauczyciel muzyki. Skomponował utwór na fort. Pozdrav z hor (1924) dla upamiętnienia pobytu Jerzego Wolkera w Tatrz. Polance i jego przedwczesnej śmierci.
Ambrózy Albert Ludzie
Ambrózy Albert (1858 lub1859 - 24 I 1938 Wielka na Spiszu). Spiskoniem. nauczyciel, działacz MKE. Przez 52 lata był nauczycielem w ewang. szkole podst. w Wielkim Sławkowie na Spiszu. Uczniów swych prowadził na wycieczki w Tatry, których był wielkim miłośnikiem i znawcą. Był też…
Amerling Karel Slavoj Ludzie
Amerling Karel Slavoj (18 IX 1807 Klatovy - 2 XI 1884 Praga). Czes. lekarz, pedagog i filozof. W 1834 odwiedził Słowację, we wrześniu był w Mikułaszu Lipt. i w Tatrach, o których potem nieraz wspominał w swej korespondencji ze słow. przyjaciółmi; wśród nich był m.in. Samo Hroboň…
Anczyc Wacław Zygmunt Ludzie
Anczyc Wacław Zygmunt (4 II 1866 Warszawa - 27 IX 1938 Kraków), syn » Władysława L. Anczyca. Drukarz, wielki miłośnik Tatr, zasłużony działacz TT w 1898-1903 i 1918-25. Od 1885 prowadził odziedziczoną po ojcu drukarnię i doprowadził ją do rozkwitu. Jest autorem wspomnień O dawny…
Anczyc Władysław Ludwik Ludzie
Anczyc Władysław Ludwik (12 XII 1823 Wilno - 28 VII 1883 Kraków). Literat, publicysta, działacz oświat., autor m.in. dramatów o tematyce lud. i popularnego niegdyś widowiska Kościuszko pod Racławicami (1880). Uczestniczył w ruchach rewol. 1846 i 1848. Od 1861 stał się częstym by…
Anczyc Władysław Marceli Ludzie
Anczyc Władysław Marceli (17 X 1894 Kraków - 1940 Katyń), syn » Wacława Zygmunta Anczyca, a wnuk Władysława Ludwika Anczyca. Muzykolog, geolog, działacz sportowy. W 1938-39 prowadził po swym dziadku i ojcu drukarnię w Krakowie. W 1928 wiceprezes STAZS w Krakowie. Zamiłowany tury…
Andráši Július Ludzie
Andráši Július (23 III 1925 Koszyce - 13 VII 1995 Dolny Smokowiec, poch. w Nowym Smokowcu). Słowowacki taternik, alpinista i ratownik górski. Taternictwo uprawiał od 1946, dokonując wielu pierwszych wejść, np. wsch. ścianą Zadniej Baszty (w 1948), pd.-wsch. urwiskiem Małej Szarp…
Andrašovan Tibor Ludzie
Andrašovan Tibor (2 IV 1917 Slovenská Lupča). Słow. kompozytor i dyrygent. Tematycznie jego twórczość jest częściowo związana z Tatrami i Podtatrzem, np. opera Hájnikova žena (1971), muzyka do filmów jak Rodná zem, utwory muzycz. dla zespołów lud.: Povest o Jánošíkovi, Goralská l
Andrássy Tivadar Ludzie
Andrássy Tivadar (1857 Paryż-13 V 1905 Budapeszt). Węg. ziemianin i polityk, malarz amator. Na jego pośmiertnej wystawie w Budapeszcie (1907) pokazano liczne pejzaże z Tatr i Magury Spiskiej.
Andrusikiewicz Ludzie
Andrusikiewicz (rodzina). Poprzez kilka pokoleń niejeden członek tej rodziny, wywodzącej się od nauczyciela i organisty w Słopnicy Królewskiej i Gdowie, Wojciecha A. (1778-1868), związany był z Podhalem i Tatrami. Z trzech synów Wojciecha dwaj starsi też byli nauczycielami i org…
Andrusikiewicz Jan Kanty Ludzie
Andrusikiewicz Jan Kanty (9 X 1815 Słopnica Królewska k. Limanowej, obecnie Słopnice Limanowskie - 9 I 1850 Kamienica k. Limanowej). Nauczyciel i organista w Chochołowie (1833-46), gł. organizator i przywódca » Chochołowskiego Powstania w 1846. Prawdopodobnie uczestniczył też w…
Andrusikiewicz Janusz Ludzie
Andrusikiewicz Janusz (10 III 1925 Grudziądz), praprawnuk » Jana Kantego Andrusikiewicza, wnuk » Romana Emanuela Andrusikiewicza. Historyk (dr), ekonomista (mgr), krajoznawca, harcmistrz, długoletni działacz Zw. Podhalan i PTTK, przew. beskidzki klasy I, instruktor przewodnictwa…
Andrusikiewicz Roman Aleksander Ludzie
Andrusikiewicz Roman Aleksander (14 XI 1837 Chochołów - 25 I 1914 Kraków), średni syn » Jana Kantego Andrusikiewicza. Nauczyciel i organista, od 1854 na Podhalu w Poroninie i od 1860 do 1863 w Kuźnicach. W tym okresie, 24 IX 1861, ożenił się w Zakopanem z Marią Serowatka czy Syr…
Andrusikiewicz Roman Emanuel Ludzie
Andrusikiewicz Roman Emanuel (25 XII 1862 Zakopane - 24 IX 1924 Lwów) wnuk » Jana Kantego Andrusikiewicza, a najstarszy syn » Romana Aleksandra Andrusikiewicza. Pracował w sądownictwie (w Krakowie 1894-1908 i we Lwowie od 1909), a pod pseud. Jacek Obrochta ogłosił liczne wiersze…
Andrusikiewicz Teofil Ludzie
Andrusikiewicz Teofil lub Bogumił (18 XII 1835 Chochołów - przed 1873), najstarszy syn » Jana Kantego Andrusikiewicza, nauczyciel i organista. Błędna jest wiadomość jakoby za czasów Homolacsów w 1860-63 był on nauczycielem szkoły "trywialnej" (podstawowej) w zakop. Hutach czyli…