Litera K
Kuchař Karel Ludzie
Kuchař Karel (15 IV 1906 - 16 IV 1975 Praga). Czes. geograf i kartograf, prof. uniw. w Pradze. Zajmował się głównie geografią fiz. (m.in. limnologią) i kartografią, zarówno historyczną jak i współczesną, praktyczną. Badania limnologiczne prowadził poza Tatrami , ale ogłosił arty…
Kuchař Radovan Ludzie
Kuchař Radovan (22 X 1928 Turnov, wsch. Czechy). Czes. taternik i alpinista. Wspinaczki rozpoczął w 1944 w skałach piaskowcowych Czech, a w 1947 w Tatrach , gdzie zarówno w lecie jak i zimą przeszedł wiele najtrudniejszych ścian, także nowymi drogami. W 1954 dokonał z towarzysza…
Kuczyński Maciej Ludzie
Kuczyński Maciej (15 IV 1929 Warszawa). Taternik , speleolog, alpinista, podróżnik, literat, z wykształcenia architekt (Politechn. Krak. 1953). Taternictwo jask. i alpinizm podziemny uprawiał od 1949, najpierw w Tatrach , gdzie był uczestnikiem i często kierownikiem l wypraw odk…
Kudliński Tadeusz Ludzie
Kudliński Tadeusz (10 XI 1898 Kraków). Literat, publicysta, krytyk teatr., w 1923-34 red. "Gazety Literackiej". W jego pierwszej książce, Pierwsza miłość panny Elo i inne nowele o sporcie (Kr.1928) jest nowela Biały fetysz (o narciarstwie?). W swej publicystyce nieraz poruszał s…
kuklik górski
kuklik górski (Geum montanum ), z rodziny Różowatych (Rosaceae ). Roślina piętra kosówki i zwł. hal. Duże pięciopłatkowe kwiaty są koloru złocistożółtego, trochę podobne do kwiatów jaskra, tylko znacznie większe. Liście ciemnozielone, owłosione, mają kształt lirowaty, a ich najw…
Kukučín Martin Ludzie
Kukučín Martin, właśc. Matej Bencúr (17 V 1860 Jasieniowa = Jasenová na Orawie - 21 V 1928 Pakrac k. Lipiku, Jugosławia, poch. w Marcinie, Słowacja, na Cment. Nar.). Literat, wybitny słow. prozaik i publicysta, z zawodu najpierw nauczyciel w Jasieniowej (1878-84), potem lekarz (…
Kukuczka Jerzy Ludzie
Kukuczka Jerzy (24 III 1948 Katowice - 24 X 1989 w Himalajach). Taternik i alpinista, wybitny himalaista, inż. elektryk (pracował w górnictwie). Od 1965 był członkiem Harc. Klubu Tatrz. w Katowicach i zaczął wtedy zwiedzanie jaskiń i wspinanie się w skałkach, ale poza Tatrami .…
Kukura Július Ludzie
Kukura Július (7 I 1923 Hrabušice k. Nowej Wsi Spiskiej). Słow. inż. leśnik, wicedyr. TANAPu , działacz narciarski. W 1946 pracował w dyrekcji lasów państw. w Gródku Lipt ., w 1947-51 w Jaworzynie Spiskiej , a od 1951 w TANAPie, od 1970 jako nacz. inż. dyrekcji TANAPu. Pisał o r…
Kulawiec Miejsca
Kulawiec; Częściowo lesisty grzbiet w pn. grani Trzydniowiańskiego Wierchu , ciągnący się od Wyżniego Kopieńcowego Przechodu w górę ku pd., między Trzydniowiańską Dolinką a dolną częścią Starorobociańskiej Doliny .
Kulczyńska Wanda Ludzie
Kulczyńska Wanda, właśc. Maria Wanda (3 VIII 1893 Kraków - 28 XII 1968 tamże), córka » Władysława Kulczyńskiego sen. Działaczka ochrony przyrody, redaktorka. Sprawami organizacyjnymi, popularyzacyjnymi, nauk. i wydawniczymi z dziedziny ochrony przyrody w Polsce zajmowała się prz…
Kulczyński Stanisław Ludzie
Kulczyński Stanisław (9 V 1895 Kraków - 11 VII 1975 Warszawa, poch. w Krakowie), syn » Władysława Kulczyńskiego sen. Botanik (UJ 1918 i za granicą), działacz ochrony przyrody, działacz społ. i polityczny. Prof. Uniw. Lwow. 1924-41, udział w tajnym nauczaniu UJ 1944, od 1945 jede…
Kulczyński Władysław jun. Ludzie
Kulczyński Władysław jun. (10 III 1890 Kraków - 1 I 1923 tamże), syn » Władysława Kulczyńskiego sen. Taternik , z zawodu lekarz (UJ 1914, dr). Z rodzicami i rodzeństwem w 1900-14 spędzał wakacje corocznie w Zakopanem . W Tatry chodził początkowo z ojcem, potem z przew. Szymonem…
Kulczyński Władysław sen. Ludzie
Kulczyński Władysław sen. (27 III 1854 Kraków - 9 XII 1919 tamże). Zoolog, światowej sławy arachnolog, prof. gimnaz. w Krakowie (1881-1912), doc. UJ (1909), prof. tytularny UJ (1919), czł. koresp. AU od 1894 i czł. zwycz. od 1912, jeden z najbardziej zasłużonych działaczy TT, tu…
Kulczyńskiego, Żleb Miejsca
Kulczyńskiego, Żleb. P. Nazwa Ż.K. pochodzi od nazwiska prof. Władysława Kulczyńskiego sen. , który pierwszy wszedł tym żlebem w 1893 z przew. Szymonem Tatarem młodszym .
Kulesza Witold Ludzie
Kulesza Witold (13 XII 1891 Jersey City, USA - 14 IX 1938 Poznań). Botanik (UJ 1914 i Uniw. Pozn. 1924 dr, 1926 doc.), zast. prof. Uniw. Pozn. (1928-35). Działacz ochrony przyrody. W 1914-18 służył w Legionach Polskich. Zajmował się geobotaniką, fitosocjologią, botaniką leśną i…
Kulig Ludwik Ludzie
Kulig Ludwik (15 X 1901 Sopotnia Wielka, woj. bielskie - 21 IX 1987 Kraków). Mgr inż. leśnik (Politechn. Lwow. 1924). W czasie II wojny świat. (od 1940?) aż do II 1945 był nadleśniczym w Nadleśnictwie Zakopane 2 (obejmującym środk. część Tatr Pol .) z siedzibą w Zakopanem . W ty…
Kulig Romuald Ludzie
Kulig Romuald (7 II 1851 Sucha Beskidzka - 3 III 1918 Zakopane). Hotelarz, radny i wójt Zakopanego . Przybył do Zakopanego w 1881, a w 1885 otworzył tu pierwszy w tej miejscowości hotel "Pod Gewontem" (na rogu Krupówek i ul. Nowotarskiej); przez wiele lat prowadził go sam, a pot…
kulisa
kulisa lub kulisa skalna. W terminologii tatern.: żebro lub filar skalny, mocno wystający ze ściany i dla patrzącego z boku (lub z ukosa) zasłaniający znaczne partie ściany.
Kulisiewicz Tadeusz Ludzie
Kulisiewicz Tadeusz (13 XI 1899 Kalisz - 18 VIII 1988 Warszawa). Grafik, rysownik, ilustrator książek, osiadły w Warszawie. Studia w warsz. SSP 1926, m.in. u Władysław Skoczylas . W 1946-69 prof. w warsz. ASP. Dużo podróżował po Europie, zwiedził też Chiny, Indie, Meksyk, Brazyl…
kuluar
kuluar (z franc. couloir ). Żargonowe słowo, którym niektórzy taternicy i alpiniści, dopiero po II wojnie świat., niepotrzebnie zaśmiecają pol. terminologię topogr., zwł. w opisach wypraw pozatatrzańskich. Oznacza po prostu żleb.
kumak górski
kumak górski (Bombina variegata ), z rodziny ropuszek (Discoglossidae ). Blisko spokrewniony z żabami mały płaz bezogonowy, znany ze swego "kumkania". Dość częsty w reglu dolnym, żyje w kałużach, młakach i płytkich stawkach aż po wysokość ok. 1600 m, np. w małych stawkach w Gąsi…
Kummer Karl jun. Ludzie
Kummer Karl jun., syn » Karola Kummera sen., ożeniony z Ewą Kégel. Niem. leśnik, od 1929 (lub wcześniej) dyr. dóbr jaworzyńskich (upaństwowionych w 1935) z siedzibą w Jaworzynie Spiskiej , aż do 1936 lub dłużej. W 1929 organizował miejscową wyprawę ratunkową po ranną turystkę w…
Kummer Karl sen. Ludzie
Kummer Karl sen. (1847 na Morawach - 2 II 1936 Włochy Spiskie). Niem. leśnik. Z Moraw przybył na Spisz ok. 1875, ożenił się z Julie Stadler z Popradu . Pracował jako nadleśniczy w Wyżnich Hagach , zarządzając lasami tatrz., które należały wówczas do Franciszka Máriássyego, m.in.…
kuna leśna
kuna leśna (Martes martes ), z rodziny łasicowatych (Mustelidae ), jest zwierzęciem drapieżnym, żywi się myszami, drobnymi ssakami i ptactwem, a nawet w razie głodu owocami leśnymi. Ma piękne, gęste kasztanowate futerko i puszysty ogon. W Tatrach jest uważana za dość pospolitą.…
Kunicki Marian Ludzie
Kunicki Marian (21 II 1934 Kraków). Technik mechanik, przewodnik tatrz., działacz tur. i w dziedzinie przewodnictwa tatrz. Od 1964 działał w Komisji Turystyki Górskiej Oddziału PTTK w Rybniku (w 1976-88 jako przewodniczący), przewodnik tatrz. od 1971 (klasy II w 1976), przewodni…
Kunisch Adam Ludzie
Kunisch Adam (ok. 1562 Kiezmark - 1600 tamże). Spiskoniem. pedagog, poeta (wiersze pisał po łac.). Po studiach na uniw. w Wittemberdze był konrektorem szkoły w Koszycach 1596-98, a potem rektorem liceum w Kiezmarku 1598-1600. W 1596-1600 prowadził swych uczniów na wycieczki w Ta…
Kunszta Miejsca
Kunszta lub Na Kunsztach; Są tu ślady dwóch dawnych, obecnie zasypanych kamieniami pionowych szybów kopalnianych, z których dobywano rudę zawierającą srebro i miedź. Szyby te są otoczone wyraźnymi hałdami. Pd. szyb jest starszy i był czynny w pocz. XVI w., za króla Zygmunta Star…
Kupczyk Kazimierz Ludzie
Kupczyk Kazimierz (19 VII 1909 Warszawa - 1 VIII 1930 w Tatrach, poch. w Warszawie). Taternik , student prawa UW (1928-30). W Tatrach był po raz pierwszy w 1925, a od 1927 corocznie w grupie » "Cyrhlan " i zaprzyjaźnił się z Wincentym Birkenmajerem , który go wprowadził w tatern…
Kurczab Janusz Ludzie
Kurczab Janusz (6 IX 1937 Warszawa). Taternik i alpinista, szermierz (olimpijczyk 1960, w 1961-73 trzykrotny indywidualny i 14-krotny drużynowy mistrz Polski w szpadzie). Taternictwo uprawiał od 1957, przechodząc szereg wybitnych nowych dróg tatern., np. w 1962 lw. filarem Kazal…
Kurek Jalu Ludzie
Kurek Jalu, właśc. Franciszek Kurek (27 II 1904 Kraków - 10 XI 1983 Naprawa, poch. w Krakowie). Poeta, powieściopisarz i publicysta. W latach międzywoj. należał do krak. awangardy literackiej. Duża część jego twórczości to opiewanie Krakowa i Tatr (łącznie z Podhalem i góralszcz…
Kurier Zakopiański Wydawnictwa
"Kurier Zakopiański". Drugie z kolei czasopismo zakop., ukazujące się w 1892 (tylko 8 numerów). Zajmowało się sprawami Zakopanego i Tatr . Red. nacz. (raczej formalny): Leopold Świerz . Red. (rzeczywisty): Sebastian Stanisław Będzikiewicz. Red. odp. i wydawca: Zygmunt Jeleń. Dru…
kurierzy
kurierzy. W czasie II wojny świat, gdy ziemie pol. były pod okupacją niem., konspiracyjny pol. ruch oporu utrzymywał łączność z pol. rządem emigracyjnym m.in. poprzez pol. placówki w Budapeszcie za pośrednictwem kurierów (później również i za pomocą radia). Kurierzy przenosili t…
kurniawa
kurniawa. W gwarze podh.: zamieć śnieżna.
kuropatwa górska
kuropatwa górska czyli kuropatwa skalna (Alectoris graeca saxatilis ). Ani w Tatrach, ani w całych Karpatach w ogóle nie występuje, choć zdarzały się błędne informacje, że żyje ona w Dolinie Pięciu Stawów Polskich. W dolinie tej wkrótce po II wojnie świat. zauważono zabłąkane zw…
Kurpiński Tadeusz Ludzie
Kurpiński Tadeusz (8 X 1903 Glinki-Włocławek - 16 I 1944 Dachau). Malarz i grafik, studia w Państw. Szkole Sztuk Zdobniczych w Poznaniu (1926). Malował pejzaże, portrety, sceny rodzajowe. Wystawiał od 1927. Uczył rysunku w szkołach średnich, od 1938 w Poznaniu. Z Tatrami i Podha…
Kürti (Kürthi) Artúr Ludzie
Kürti (Kürthi) Artúr, do 1894 Kohn Arthur (22 V 1876 Rużomberk - 5 VII 1915 tamże). Muzealnik, z zawodu lekarz w Rużomberku na Liptowie .Od wczesnej młodości (od 1888) sam, a potem razem z bratem Juliuszem zbierał lipt. okazy archeol., hist., etnogr. i przyrodnicze. Obaj bracia…
Kürti (Kürthi) Július Ludzie
Kürti (Kürthi) Július, do 1894 Kohn Gyula (29 XII 1879 Rużomberk - 23 VI 1938 tamże). Muzealnik, z zawodu handlowiec, a potem technik dentystyczny w Rużomberku. Jeszcze jako uczeń szkolny przyłączył się do działalności kolekcjonerskiej swego brata, » Artura K ., a potem wspólnie…
Kurtkowiec Jeziora
Kurtkowiec. Nazywany też bywa Stawem w Roztoce, gdyż Roztoką (nie tą najbardziej znaną ) nazywa się okolica ciągnąca się od tego stawu popod Małym Kościelcem w stronę schroniska na Gąsienicowej Hali .
Kurtyka Wojciech Ludzie
Kurtyka Wojciech (20 IX 1947 Skrzynka). Taternik, alpinista, himalaista, inż. elektronik. Wspinał się w Tatrach od 1968 i szybko stał się jednym z czołowych taterników. Już w 1970 dokonał I wejścia pr. filarem pn.-wsch. ściany Małego Młynarza (z Michałem Gabryelem i Januszem Kur…
Kuś Andrzej Ludzie
Kuś Andrzej (1940 Rzeszów). Taternik i alpinista, mgr inż. mechanik (w Warszawie). Czł. Klubu Wysokogórskiego , od 1970 czł. Himalayan Club. Wspinał się w Tatrach od 1961, w Alpach od 1962 latem i zimą, w 1966 w górach Wielkiej Brytanii, w 1967 w górach Cilo Dagh we wsch. Turcji…