Ludzie
Firsoff Włodzimierz A. Ludzie
Fischer Adam Ludzie
Fischer Adam (7 VI 1889 Przemyśl - 22 XII 1943 Lwów). Etnograf i etnolog, od 1924 prof. nadzw. i od 1930 prof. zwycz. na uniw. lwow., red. "Ludu" (1910-39) i "Prac Etnograficznych" (1934-39), sekr. Pol. Tow. Ludoznawczego (1910-39), autor licznych prac nauk., m.in. monografii et…
Fischer Daniel Ludzie
Fischer Daniel (przed 4 XI 1695 Kiezmark - 18 IX 1746 Debreczyn). Lekarz i przyrodnik, od 1717 lekarz miejski w Kiezmarku, potem również gł. lekarz komitatu spiskiego i lipt., autor licznych prac lekarskich i przyr., od 1719 czł. akademi nauk przyr. (Academia Leopoldino-Carolina…
Fischer Jan Józef Ludzie
Fischer Jan Józef (20 III 1873 Kraków - 10 VIII 1942 Oświęcim). Taternik, jeden z pol. pionierów narciarstwa (od 1894), automobilizmu (pierwszy przejazd nową szosą do Morskiego Oka w 1902), lotnictwa (podczas I wojny świat.) i yachtingu morskiego (od 1925), z zawodu kupiec w Kra…
Fischer Nikolaus Ludzie
Fischer Nikolaus (18 XII 1855 Preszów - 17 IX 1930 Nowa Wieś Spiska). Wieloletni działacz tur. oraz prof. matematyki i fizyki w gimnazjum w Nowej Wsi Spiskiej (1880-1922, od 1888 dyr.). W 1891-1920 był urzędującym wiceprezesem Węg. Tow. Karp. (MKE). Swoją długotrwałą i wielostro…
Flach Janusz Ludzie
Fleck Wojciech Ludzie
Fleck Wojciech (1903 Warszawa - 21 IV 1972 Zakopane, poch. w Warszawie). Malarz i grafik, studiował na warsz. ASP (1929), m.in. u Władysława Skoczylasa. Do Zakopanego przybył w 1944 po Powstaniu Warsz. i przez 20 lat kierował zakop. Biurem Wystaw Artystycznych. Wystawiał w kraju…
Fleischer Alexander Ludzie
Fleischer Alexander (1874-1946). Czes. taternik i alpinista, jeden z najbardziej aktywnych działaczy KAČ, pierwszy redaktor czasopisma "Horolezec".
Fletcher Marguerite Ludzie
Fletcher Marguerite . Ang. turystka, pisarka i malarka z Oxfordu. W 1891 z siostrą zwiedziła ówczesne Węgry wraz ze Słowacją i Tatrami. Opisała to w swej ilustr. książce Sketches of life and character in Hungary, a wejście na Łomnicę (zwykłą drogą z miejscowym przewodnikiem) w a…
Florkiewicz Władysław Ludzie
Florkiewicz Władysław (14 IX 1834 Wiktorowice k. Miechowa - 13 VIII 1902 Zakopane, poch. na starym cment.). Lekarz (UJ 1861, dr), od 1879 w Warszawie. Od 1884 z powodu gruźlicy dużo czasu spędzał w Zakopanem, gdzie rozwinął różnorodną działalność społeczną. Przyjaźnił się z Tytu…
Flórián Károly Ludzie
Flórián Károly (26 I 1878 Preszów - 15 VIII 1941 Koszyce, poch. w Preszowie). Węg. prawnik (uniw. w Kolozsvár = Cluj 1899, dr 1900), prof. akademii prawa w Preszowie 1901-18 i Koszycach 1918, starosta Preszowa w 1924-27, działacz turystyczny.Był działaczem Węg. Tow. Karp. (MKE),…
Foerster Josef Bohuslav Ludzie
Foerster Josef Bohuslav , także Förster (30 XII 1859 Praga - 29 V 1951 Vestec k. Starej Boleslavi, poch. w Pradze). Czes. kompozytor, organista, krytyk muzyczny, prof. konserw. w Hamburgu 1901-03, Wiedniu 1903-18 i Pradze 1919-31, prezes ČAVU 1931-39. W jego obfitej twórczości k…
Folkierski Władysław Ludzie
Folkierski Władysław (24 X 1842 Warszawa - 24 IV 1904 Zakopane, poch. na starym cment.). Inż. mechanik i matematyk. Walczył w 1863 w Powstaniu Styczniowym, a w 1870-71 w wojnie franc.-pruskiej (po stronie franc.). W 1874-89 przebywał w Peru, gdzie pracował w kolejnictwie i jako…
Forberger Wilhelm Ludzie
Forberger Wilhelm (28 V 1848 Kiezmark - 28 X 1928 Piszczany = Pieštany). Spiskoniem. malarz i grafik, od 1882 nauczyciel rysunku w gimnazjum w Lewoczy na Spiszu. Poza licznymi in. rysunkami tatrz., w 1880-1900 wykonał kilka dużych panoram Tatr: z Czarnej Góry, Kiezmarku, Popradu…
Fornet Jozef Ludzie
Fornet Jozef (7 XI 1732 Horné Ozorovce, okres Topolčany - 2 V 1811 Szczyrba). Słow. duchowny ewang. (uniw. w Jenie 1756), proboszcz m.in. w Lewoczy od 1759 i w Szczyrbie od 1784, autor prac rel. i filoz., wydanych po czes., niem. i łac. (1791-1808). Ok. 1785 próbował bez powodze…
Förster Jenő Ludzie
Förster Jenő , także Eugen (30 XII 1879 Włochy Spiskie = Spišské Vlachy - 22 XI 1919 Budapeszt). Spiskoniem. historyk i archiwista (studia na uniw. w Budapeszcie, Berlinie i Paryżu), w 1904-19 pracował w archiwum spiskim w Lewoczy, w 1919 w archiwum węg. w Budapeszcie. W 1909-18…
Fott Bohuslav Ludzie
Fott Bohuslav (12 IX 1908 Příbram - 4 X 1976 Praga). Czes. botanik (Uniw. Karola w Pradze 1932), algolog, prof. uniw. w Pradze od 1955. Wiele jego prac dotyczy ziem słow., m.in. Orawy i Tatr. W 1956 kierował zespołowymi badaniami algologicznymi w słow. części Tatr Wys.; nawiązał…
Franczuk Jan Ludzie
Franczuk Jan (1944 - 28 VII 1971 w Karakorum). Taternik, alpinista, mgr inż. geodeta (Wydz. Geodezji WSR we Wrocławiu 1971). Działacz Koła Wrocł. Klubu Wysokogórskiego. Wspinał się w Tatrach od 1963, przechodząc w lecie i zimie nowe drogi o wielkich trudnościach, m.in. na Żłobis…
Franz Johann jun. Ludzie
Franz Johann jun. (1893 Nowa Leśna na Spiszu - 1915 na froncie galic.), syn » Johanna Franza sen. Spiskoniem. przewodnik tatrz. Ojciec wprowadził go w Tatry i wyszkolił w zawodzie przewodnickim.F. jun. już w 1908 (mając lat 15 ) został przewodnikiem tatrz. klasy III, w 1911 klas…
Franz Johann sen. Ludzie
Franz Johann sen. (1863 Nowa Leśna na Spiszu - 18 VII 1939 w Tatrach, poch. w Nowej Leśnej). Jeden z najlepszych przewodników tatrz., spiskoniem. chłop małorolny we wsi Nowa Leśna. Mając lat 16 był na swej pierwszej wycieczce górskiej, a w nast. roku na pierwszej wspinaczce. W 1…
Frączysty Stanisław Ludzie
Frączysty Stanisław (1917 Chochołów). Góral, uczestnik ruchu oporu w czasie II wojny świat. W 1940-42 był kurierem (» kurierzy ) na szlaku Chochołów -Budapeszt (m.in. przez Tatry ). W październiku 1941 przeprowadził z Budapesztu do Warszawy (przez Orawę i Chochołów) marszałka Ed…
Frey Jan Zachariasz Ludzie
Frey Jan Zachariasz , także Frej i Fray (3 VI 1769 Wiedeń - VIII 1829 Warszawa). Malarz, rysownik, rytownik, ilustrator książek. Studiował w Wiedniu i Londynie. Od 1794 (lub wcześniej) mieszkał w Polsce, najpierw w Puławach, a od 1805 w Warszawie, gdzie jako rytownik współpracow…
Friedberg Sydon Ludzie
Friedberg Sydon (1857 Nowy Sącz - IV 1931). Adwokat, dramatopisarz, burmistrz Nowego Sącza. Wśród jego 14 sztuk teatr. jest fantazja w 5 odsłonach z prologiem pt. Śpiący rycerze w Tatrach z muzycz. ilustracją Michała Świerzyńskiego. Sztukę tę wystawiano pierwszy raz 21 XII 1898…
Friedlein Józef Ludzie
Friedlein Józef (4 II 1831 Kraków - 25 V 1917 tamże). Krak. księgarz, kolekcjoner książek, map, rycin itd., od 1868 radny miejski, w 1893-1904 prezydent Krakowa. W jego zbiorach znajdowało się wiele rzadkich książek i map dotyczących Tatr, Podtatrza i Pienin. Po jego śmierci zbi…
Friess Johann Ludzie
Friess Johann (1901 Poprad - 1963 tamże). Spiskoniem. taternik i narciarz, z zawodu urzędnik browaru w Popradzie , po II wojnie świat. najpierw górnik, potem robotnik fabryczny w Świcie k. Popradu. W pierwszych latach po I wojnie świat. był jednym z najlepszych taterników spiski…
Frivaldszky Imre Ludzie
Frivaldszky Imre (6 II 1799 Bacskó = Bačkov, okr. Trebišov - 19 X 1870 Jobbágyi, Węgry). Węg. botanik, zoolog i lekarz, od 1821 kustosz oddz. przyr. Węg. Muzeum Nar. w Peszcie, od 1838 czł. Węg. Akad. Nauk, autor licznych prac nauk., m.in. o florze i faunie Tatr i Spisza < /A >…
Frivaldszky János Ludzie
Frivaldszky János (17 VI 1822 Rajec, okr. žilina - 29 III 1895 Budapeszt). Węg. zoolog, z wykształcenia geodeta, od 1872 kier. oddziału przyr. Węg. Muzeum Nar. w Peszcie, od 1873 czł. Węg. Akad. Nauk. Zajmował się entomologią i ornitologią, badania nauk. prowadził m.in. w Tatrac…
Frölich David Ludzie
Frölich David (1595 Lubica k. Kiezmarku - 24 IV 1648 Lewocza, poch. w Kiezmarku). Spiskoniem. matematyk, astronom, geograf, autor kalendarzy, pierwszy znany z nazwiska taternik. Frölich (a nie Fröhlich jak się czasem błędnie pisze) uczył się do 1616 w liceum kiezm., gdzie jego g…
Fuchs Friedrich Ludzie
Fuchs Friedrich (31 XII 1799 Lewocza - 6 X 1874 tamże). Spiskoniem. geodeta, kartograf, leśnik, autor jednego z pierwszych przewodników po Tatrach . Działacz tur. i na polu ochrony przyrody. Od 1834 pracował na Spiszu w leśnictwie i górnictwie. W 1862-66 zajął się przygotowaniem…
Fudakowski Józef Ludzie
Fudakowski Józef (23 II 1893 Warszawa - 19 II 1969 Kraków). Zoolog, doc. (1934) i prof. nadzw. UJ (1960), czł. PROP (od 1951), od 1920 przez wiele lat pracownik i potem kustosz Muzeum Fizjogr. PAU w Krakowie. W 1939-40 wraz z profesorami UJ był więziony w niem. obozie koncentr.…
Fulla L'udovít Ludzie
Fulla Ludovít (27 II 1902 Rużomberk - 21 IV 1980 Bratysława, poch. w Rużomberku). Słow. malarz, grafik i ilustrator książek. Studiował w Pradze. Wystawiał często w kraju i za granicą.W jego twórczości pojawiają się motywy związane z jego rodzinnym Liptowem i tradycją janosikową,…
Furmanik Henryk Ludzie
Furmanik Henryk (29 IX 1937 Chorzów - 29 VIII 1974 w Górach Św. Eliasza w Kanadzie). Taternik , alpinista, mgr. inż. chemii (1960), pracownik huty "Kościuszko". Już w 1956 dokonał pierwszego powtórzenia drogi Długosza na Kazalnicy Mięguszowieckiej , a w 1958 uczestniczył w pierw…
Futák Ján Ludzie
Futák Ján (13 I 1914 Turová k. Zwolenia - 7 VII 1980 Bratysława, poch. we wsi Turová). Słow. botanik, jeden z najlepszych znawców flory Słowacji i czołowych działaczy ochrony przyrody, doc. uniw. w Bratysławie (1947), zarazem duchowny katolicki. Studiował nauki przyr. i teologię…
Gabos Gyula Ludzie
Gabos Gyula (1838 - 15 I 1901 w Tatrach, poch. w Wielkiej na Spiszu). Przez 14 lat był dyrektorem zdrojowiska Stary Smokowiec , a także przez wiele lat członkiem zarządu MKE i jego zasłużonym działaczem. Wskutek wypadku z własną bronią zginął w czasie polowania na kozice w Dolin…
Gabriel Adolf Ludzie
Gabriel Adolf (1853 Biała Spiska - 1930 tamże). Spiskoniem. przemysłowiec (producent słynnej bielskiej "borowiczki"), wieloletni działacz MKE i czł. jego zarządu. Początkowo współpracował z Augustem Kaltsteinem i Samuelem Weberem . Zasłużył się zwł. przy budowie ścieżek do Alaba…
Gabryszewski Tadeusz Ludzie
Gabryszewski Tadeusz (19 VI 1868 Krosno - 19 XI 1939 Zakopane, tam poch., ale ok. 1950 przeniesiony do grobowca swej matki w Krościenku nad Dunajcem). Lekarz, działacz społeczny. Studia lek. na UJ (1893). Do 1913 był w Bóbrce lekarzem gminnym, burmistrzem, dyr. szpitala i działa…
Gadeja Tomasz Ludzie
Gadeja Tomasz , właśc. Stopka-Gadeja, a oprócz przydomku Gadeja miał też przezwiska Jewin oraz z Blachówki (ok. 1830 Kościelisko, na Czajkach - 27 VI 1910 Kościelisko i tam poch.). Góral, jeden z najlepszych gawędziarzy podh., rolnik, podobno (brak potwierdzenia) przewodnik tatr…
Gadomski Adam Rola Ludzie
Gadomski Adam Rola (26 VII 1894 Wieliczka - 27 V 1942 Oświęcim). Geograf, geolog, popularyzator zagadnień nauk., taternik , podróżnik. W czasie I wojny świat. służył w Legionach Polskich. Specjalizował się w geomorfologii i glacjologii, a gł. terenem jego badań były Tatry . Zajm…
Gadomski Jan Ludzie
Gadomski Jan (23 VI 1889 Czatkowice k. Krakowa - 2 I 1966 Warszawa). Astronom, prof. UW, autor wielu prac nauk. i pop.-naukowych. Już przed I wojną świat. był działaczem AZS w Krakowie, m.in. jego Sekcji Narc . i prowadził wtedy jej wycieczki zbior. w Tatry . W 1912 uczestniczył…
Gadowski Walenty Ludzie
Gadowski Walenty (8 XII 1861 Wiśnicz Nowy - 14 V 1956 Bochnia). Ksiądz, do 1926 prof. w seminarium nauczycielskim i duchownym w Tarnowie, w 1926-30 katecheta szkolny w Bochni, autor podręczników do nauczania religii, wybitny turysta i taternik na przełomie XIX i XX w., twórca Or…