Ludzie
Dąbrowski Jerzy Stanisław Ludzie
Dąbrowski Jerzy Stanisław (30 IX 1936 Kraków), syn artystów malarzy » Stanisława Dąbrowskiego i Władysławy z Augustynowiczów. Zoolog (entomolog), pracownik Inst. Badawczego Leśnictwa w Krakowie, od 1978 doc., autor ponad 70 prac z dziedziny ekologii, systematyki i ochrony motyli…
Dąbrowski Stanisław Ludzie
Dąbrowski Stanisław (16 VII 1892 Krosno - 4 IX 1973 Kraków). Malarz, grafik, historyk sztuki. Studia w Krakowie na ASP i UJ, także w Monachium. Od 1921 uczył rysunków w krak. szkołach średnich. Od 1923 wystawiał często w kraju i za granicą. Malował portrety, pejzaże, martwą natu…
Dąbrowski Zdzisław Ludzie
Dąbrowski Zdzisław (13 VII 1911 Kijów - ok. 26 IX 1939 Warszawa). Taternik, alpinista, w 1936-39 red. "Taternika", studiował architekturę na Politechnice Warszawskiej. W Zakopanem przebywał z chorą matką w 1913. Taternictwo uprawiał od ok. 1930 do 1939, dokonując szeregu nowych…
Dąsal Mirosław Ludzie
Dąsal Mirosław (1952 - 27 V 1989 w Himalajach). Taternik, jeden z czołowych pol. alpinistów lat 1980-tych. Wspinał się w Tatrach, Alpach, Andach, Kaukazie, Pamirze, Himalajach i Karakorum. Zginął w lawinie wraz z czterema towarzyszami w czasie wyprawy na Mount Everest. Autor wyd…
Déchy Mór Ludzie
Déchy Mór (4 XI 1847 Budapeszt - 8 II 1917 tamże). Węg. geograf, podróżnik, alpinista i taternik, czł. koresp. Węg. Akad. Nauk. (1909). W grudniu 1871 dokonał z towarzyszami wejścia zim. na Krywań Fatrzański (a nie na Krywań w Tatrach ). W 1872, 1874 i 1876 odegrał znaczną rolę…
Dégen Árpád Ludzie
Dégen Árpád (31 III 1866 Bratysława - 30 III 1934 Budapeszt). Węg. lekarz i wybitny botanik, czł. Węg. Akad. Nauk., w 1902 założyciel, a od 1905 red. "Magyar Botanikai Lapok". Wykładał na uniw. w Budapeszcie (od 1927 prof.). Autor b. licznych prac bot. z terenu Węgier, a także T…
Dembowska Maria Ludzie
Dembowska Maria , z Sobotkiewiczów (1854 lub 1856 Horodnica, Ukraina - 24 II 1922 Zakopane, poch. na starym cment.). Wraz z mężem Bronisławem osiadła w 1886 w Zakopanem i wsp. z mężem była gorliwą zbieraczką okazów podh. sztuki lud. (po jej śmierci zbiory dostały się do Muzeum T…
Dembowski Bronisław Ludzie
Dembowski Bronisław (1847 Pułtusk - 24 lub 25 XII 1893 Zakopane, poch. na starym cment.). Z wykształcenia prawnik, z zawodu urzędnik kolejowy, z zamiłowań etnograf i badacz podh. kultury ludowej. Ze względu na zdrowie od 1874 przyjeżdżał do Zakopanego , gdzie w 1886 osiadł na st…
Dembowski Leon Ludzie
Dembowski Leon (1823 Kraków - 21 II 1904 tamże). Malarz, studia w krak. SSP 1840-50 (m.in. u Jana N. Głowackiego ) i potem w Wiedniu. W 1858-72 prof. w SSP w Krakowie. Wystawiał od 1852, obrazy tatrz. od 1853. W Zakopanem i Tatrach bywał zapewne wielokrotnie, m.in. w 1850 z mala…
Demian Alexius Ludzie
Demian Alexius (6 IV 1837 - 27 VI 1901), syn lekarza Baltazara Demiana. Słow. leśniczy Orawskiego Komposesoratu , zamiłowany turysta, zwł. w Zuberskiej Dolinie i jej otoczeniu, malarz (krajobrazy), jeden z pierwszych narciarzy na Orawie . Uprzystępnił turystom Zuberską Dolinę da…
Demkó Kálmán Ludzie
Demkó Kálmán (3 X 1852 Görömbőly - 13 II 1918 Budapeszt). Węg. (pochodzenia ukr.) historyk, archiwista i pedagog. Był jednym z czołowych historyków Spisza . Po studiach hist., językozn. i geogr. na uniw. w Budapeszcie 1873-77 (dr 1882) był z zawodu prof. gimnazjum w Trzcianie (T…
Dénes Franz Ludzie
Dénes Franz , w węg. publikacjach Ferenc (2 IV 1845 Trybsz na Spiszu Pol., wtedy węg. - 17 X 1934 Lewocza). Spiskoniem. taternik, zasłużony działacz tur., autor przewodników tatrz., kartograf, meteorolog, geolog, badacz Tatr, z zawodu prof. gimnazjalny. Szkołę podst. niem. ukońc…
Denhoff-Czarnocki Wacław Ludzie
Denhoff-Czarnocki Wacław , pierwszy mąż » Wandy Czarnockiej-Karpińskiej . Poeta, taternik . W jego zbiorze wierszy Włóczęga (Wa.1927) jest cykl wierszy tatrz. W górach. Poprzednio ogłosił wiersz Juhasi z miasta ("Gaz. Zakop. i Dekady Lit." 1923, nr 1). Pod kryptonimami pisał w 1…
Déry József Ludzie
Déry József (18 VII1866 Budapeszt - 13 X 1937 Budapeszt). Węg. sędzia, z zamiłowań artysta-malarz, turysta, taternik. Jego teściem był Ödön Téry, który go zachęcił do uprawiania taternictwa. Razem potem popierali budowę schroniska przy Pięciu Stawach Spiskich. D. należał do najw…
Dezső Dénes Ludzie
Dezső Dénes , w niem. publikacjach Dezső Dionis (ok. 1845? - ?). Węg. badacz stawów tatrz., prof. szkoły Theresianum w Wiedniu, dr, czł. MKE od 1874. Przy poparciu MKE rozpoczął on w 1875 badanie stawów tatrz., mające na celu zmierzenie ich głębokości, gdyż do owego czasu takie…
Dębicki Zdzisław Ludzie
Dębicki Zdzisław (19 I 1871 Warszawa - 7 V 1931 tamże). Poeta, publicysta, krytyk lit., od 1912 współpracownik, od 1921-29 red. nacz. "Tygodnika Ilustr." Bywał w Zakopanem i Tatrach (np. w 1908 był obecny przy poświęceniu nowego schroniska TT nad Morskim Okiem). W swej publicyst…
Dębińska Helena Ludzie
Dębińska Helena , od 1934 Śliwińska (1 VI 1902 - 25 X 1965 Skwierzyna, woj. gorzowskie, poch. w Warszawie). Studentka fizyki UW, w 1926-30 jedna z wybitniejszych taterniczek pol., należała do warsz. STAZS, KWOWPTT i KWPTT. Chodziła po Tatrach w towarzystwie Jadwigi Honowskiej, A…
Diablowina Ludzie
Diablowina Wybitna turnia w Grani Baszt, wznosząca się między Szatanem a Zadnią Basztą. Nazwa jest związana z dawnymi podaniami ludowymi (» Szatan).
Diehl Józef Ludzie
Diehl Józef (7 III 1882 Sambor, wsch. Galicja, obecnie Ukraina - 23 X 1956 Zakopane, poch. na nowym cment., w rocznicę śmierci przeniesiony na stary cment.). Adwokat (dr), dziennikarz, zakop. działacz społ., kult. i polit., obrońca pol. Spisza i Orawy . Rodzina jego pochodziła z…
Diergardt Daniel Roland Ludzie
Diergardt Daniel Roland (? - 1911 Asuan, Egipt). Pruski baron, właściciel wielkich majątków ziemskich na Śląsku, a także w Tatrach, gdzie zakupił część dawnego państwa batyżowieckiego, między Batyżowieckim Potokiem a Doliną Stos i od Drogi Wolności w górę mn.w. do Magistrali Tat…
Dieška Ivan Ludzie
Dieška Ivan (4 X 1941 Bratysława). Słow. taternik i alpinista, inż. elektrotechnik. Taternictwo uprawiał od ok. 1960 w lecie i w zimie, dokonując w 1966-78 wielu pierwszych przejść o najwyższych trudnościach, m.in. w 1966 na pd.-zach. ścianie Jastrzębiej Turni, w 1967 na pd. ści…
Dietl Józef Ludzie
Dietl Józef (24 I 1804 Podbuże, obwód samborski - 18 I 1878 Kraków). Wybitny i zasłużony lekarz, prof. UJ (1851-65), prezydent Krakowa (1866-74) i działacz społ., również zasłużony w sprawie rozwoju zdrojowisk pol. ("ojciec balneologii pol."), autor licznych prac naukowych. W wi…
Dietrich Bogumin Władysław Ludzie
Dietrich Bogumin Władysław lub tylko Władysław (1862 Warszawa lub Święciany, Litwa - 29 V 1914 Kurdejowice, Podole). Malarz, siostrzeniec Wojciecha Gersona . Studia u Gersona, potem w krak. SSP 1884-91 i Monachium. Dużo podróżował po kraju i malował m.in. pejzaże, także z Tatr .…
Divald Károly Ludzie
Divald Károly jun. (1858-1924), syn » Karola Divalda sen. Podobnie jak ojciec był fotografem. Od 1881 prowadził w Nowej Wsi Spiskiej filię zakładu swego ojca, a potem własny zakład w Budapeszcie. Znane są jego liczne zdjęcia z Tatr , Pienin i Spisza. Wydał w Budapeszcie serię wi…
Divald Károly Ludzie
Divald Károly sen. (1 lub 2 XI 1830 Bańska Szczawnica - 7 XI 1897 Preszów). Węgier, uczestnik rewolucji węg. w 1848, potem aptekarz w Bardiowie, od 1863 fotograf zawodowy, mający swój zakład kolejno w Preszowie, Bardiowie i Budapeszcie, z filiami od 1881 w Nowej Wsi Spiskiej, od…
Divéky Adorján Ludzie
Divéky Adorján lub Adrian, pseud. A. Dorien (17 VIII 1880 Dolny Kubin, Orawa - 25 V 1965 Budapeszt). Węg. historyk, najpierw nauczyciel gimnazjalny na Spiszu , Orawie i Liptowie , od 1917 lektor i od 1929 doc. UW, od 1932 prof. uniw. w Budapeszcie, w 1934-39 dyr. Instytutu Węg.…
Długołęcka-Pinkwart Lidia Ludzie
Długołęcka-Pinkwart Lidia (28 XI 1946 Zakopane), żona » Macieja Pinkwarta. Pianistka (warsz. PWSM, mgr 1971), pedagog i kompozytorka. W 1974 wróciła do Zakopanego i uczy gry na fortepianie w zakop. Państw. Szkole Muzycz.; od 1990 jest dyr. tej szkoły. W 1975-77 była kierowniczką…
Długopolski Edmund Ludzie
Długopolski Edmund (10 XI 1879 Nowy Sącz - 11 II 1947 Kraków). Historyk i archiwista, badacz dziejów Podhala. W 1901-03 pracownik Archiwum Krajowego w Krakowie (w czasie studiów na UJ), od 1905 nauczyciel gimnaz. (od 1909 w Krakowie). W 1909-16 jego badania dotyczyły historii os…
Długosz Jan Ludzie
Długosz Jan (1415 Brzeźnica, pow. radomszczański - 19 V 1480 Kraków, poch. w katedrze na Wawelu, a od 1880 na Skałce). Słynny pol. historyk (kronikarz), kanonik krak. oraz sekr. i potem kanclerz biskupa krak., Zbigniewa Oleśnickiego. Uczestniczył w różnych pol. misjach dyplomaty…
Długosz Jan Ludzie
Długosz Jan (12 VII 1929 Kraków - 2 VII 1962 w Tatrach, poch. na starym cment. w Zakopanem). Jeden z czołowych pol. taterników i alpinistów, czł. Klubu Wys., GOPR i franc. Groupe de Haute Montagne. Studiował w krak. Wyższej Akad. Hand. Uprawianie taternictwa rozpoczął w1946, a o…
Dłuska Bronisława Ludzie
Dłuska Bronisława (1865 Warszawa - 15 IV 1939 tamże), siostra Marii Skłodowskiej-Curie, żona dra Kazimierza Dłuskiego. W Paryżu skończyła studia lekarskie i tam praktykowała. W 1897 z mężem odwiedziła Zakopane i Tatry, a w 1900 osiedlili się w Zakopanem na stałe. W 1902-18 praco…
Dłuska Helena Ludzie
Dłuska Helena (IV 1892 Paryż - IX 1922 Chicago), córka Bronisławy i Kazimierza Dłuskich. Jedna z najwybitniejszych taterniczek sprzed I wojny światowej. Mieszkała w Zakopanem i od wczesnej młodości chodziła dużo po Tatrach, gł. w towarzystwie swej kuzynki, Ireny Pawlewskiej (-Sz…
Dłuski Kazimierz Ludzie
Dłuski Kazimierz (1 XI 1855 Sosnówka k. Mohylowa na Podolu - 6 IX 1930 Otwock, poch. na starym cment. w Zakopanem). Działacz socjalist. i społ., lekarz. Jako student uniw. w Warszawie wraz z Ludwikiem Waryńskim należał do pionierów ruchu socjalist. w Polsce. Potem w Genewie wsp.…
Dłuski Stanisław Ludzie
Dłuski Stanisław (ok. 1896 - 7 VII 1961 Warszawa), bratanek » Kazimierza Dłuskiego. Taternik, inż. komunikacji (studia w Petersburgu do 1916), od 1921 pracował w Warszawie, od 1938 do ok. 1948 we własnym przedsiębiorstwie inżynieryjnym. W Tatry przyjeżdżał od 1908 i chodził po n…
Dobraczyński Jan Ludzie
Dobraczyński Jan (20 IV 1910 Warszawa - 5 III 1994 Warszawa). Powieściopisarz, publicysta, kat. działacz społ. i polityczny. Częsty bywalec Zakopanego , zamiłowany turysta. W swej publicystyce nieraz poruszał tematy tatrz., np. w felietonach: Na nartach ("Prosto z Mostu" 1937, n…
Dobrovics József Ludzie
Dobrovics József (1892 - 20 X 1914 k. Przemyśla). Węg. turysta i taternik , student prawa w Budapeszcie, od 1910 czł. klubu BETE, w 1912-14 jego przewodniczący. W Tatrach uczestniczył w 1912 w wejściu nową drogą od wsch. na Kończystą i w kwietniu 1914 w I wejściu zim. na Spągę ,…
Dobrowolska Maria Ludzie
Dobrowolska Maria (1895 - 22 X 1984 Kraków, poch. na Salwatorze), żona » prof. Kazimierza Dobrowolskiego . Geograf, w czasie II wojny świat. czynna w tajnym nauczaniu w Krakowie, od 1949 profesor krak. WSP, autorka licznych prac hist.-geogr., o dziejach osadnictwa, o wpływach cz…
Dobrowolski Kazimierz Ludzie
Dobrowolski Kazimierz (20 XII 1894 Nowy Sącz - 26 III 1987 Kraków, poch. na cment. salwatorskim). Historyk kultury, socjolog, etnolog, prof. UJ 1935-65, czł. PAU i PAN (1962). W 1920 uczestniczył w pracach Komitetu Plebiscytowego Spisko-Orawskiego w Nowym Targu. W czasie II wojn…
Dobrowolski Stanisław Ryszard Ludzie
Dobrowolski Stanisław Ryszard (14 III 1907 Warszawa - 27 XI 1985 tamże). Poeta. prozaik, publicysta, działacz społeczny. W czasie II wojny świat. uczestniczył w Warszawie w konspiracyjnym życiu lit. i był oficerem AK; walczył w Powstaniu Warszawskim. D. jest autorem poematu Jano…
Dobrowolski Witold Ludzie
Dobrowolski Witold (1903 Kraków - w lecie 1939 tamże?). Lekarz (UJ 1927), taternik , w 1923-27 jako student UJ wsp. ze Stanisławem Kowenickim zajmował się naprawą i » znakowaniem szlaków tur. w Tatrach Pol . Wspinał się m.in. z Mieczysławem Szczuką , S. Kowenickim, Marianem Soko…