E-mail Hasło
» Załóż konto
» Zapomniałem hasła
Tatry
Aktualności
 ABC turysty
   Przygotowanie
   Ekwipunek
   Informacje TOPR i TPN
   Oznaczenia szlaków
   Przewodnicy
   Przejścia graniczne
    Bezpieczeństwo
      Gdy spotkasz misia...
      Lawiny
      Ku przestrodze...
      Bezpieczeństwo, porady
   Zwierzę na szlaku
   Schroniska
 O Tatrach
   TPN i TANAP
   Klimat
   Geologia
    Zwierzęta
      Gatunki
   Rośliny
    Tatry w liczbach
    Historia
 Encyklopedia Tatr
   Alfabetycznie
   Tematycznie
   Multimedia
 Wycieczki
   Zaplanuj wycieczkę
   Miejsce startu
   Miejsce docelowe
   Skala trudności
   Wszystkie
 Jaskinie tatrzańskie
    SKTJ PTTK
      Aktualności
      Działalność
      Kurs
      Wspomnienia
      Polecane strony
      Galeria
      Kontakt
   Powstanie jaskiń
   Krążenie wody w skałach
   Nacieki
   Morfologiczne typy
   Klimat jaskiń
   Powstanie jaskiń tatrz.
Zagadki tatrzańskie
 Aktywny wypoczynek
   Taternictwo
   Speleologia
   Paralotnie
   Ski-alpinizm
   Narciarstwo
   Na rowerze
   Turystyka jaskiniowa
   Trasy biegowe
   Turystyka piesza
   Sporty wodne
Galeria
Warunki w Tatrach
Forum dyskusyjne
Zakopane, Tatry, Podhale
E-mail
Hasło
» Załóż konto
» Zapomniałem hasła
Zakopane


zapamiętaj numer alarmowy w górach!!!
0 601 100 300
 nawigacja:  Z-ne.pl » Portal Zakopiański

w nazwach
w nazwach i opisach
wszędzie
alfabetycznie:    A  B  C  Ć  D  E  F  G  H  I  J  K  L  Ł  M  N  O  P  R  S  Ś  T  U  W  Z  Ź  Ż  

 

Raciborski Marian

 
  Kategoria: 
Nie okreslony 

  opis  
  forum (0)  

Raciborski Marian (16 IX 1863 Brzóstowa k. Ćmielowa - 17 III 1917 wieś Kościelisko (Sanatorium Dłuskich), poch. w Zakopanem na nowym cment., w 1963 przeniesiony na stary cment.). Jeden z najwybitniejszych botaników pol. (studia na UJ 1891), jeden z pionierów ochrony przyrody w Polsce, prof. Akad. Roln. w Dublanach 1901-03, Uniw. Lwow. 1903-12 i UJ 1912-17, czł. Komisji Fizjogr. AU od 1885, czł. AU od 1900. Organizator Inst. Biol.-Bot. we Lwowie (1909) i Inst. Bot. w Krakowie (1912). W 1896-1900 badal florę Jawy.

Z jego licznych prac bot. wiele dotyczy Tatr i Podtatrza. Z okresu przed wyjazdem za granicę (1892), kiedy studiował i był asystentem u prof. Józefa Rostafińskiego w Krakowie, są to prace floryst., algologiczne i paleobot., m.in.: Zapiski florystyczne ("Spraw. Komis. Fizjogr." 1885, 1888), Opisy nowych desmidyjów polskich ("Pam. AU" 1885), Myxomyceten der Tatra ("Hedwigia" 1885), Materyjały do flory grzybów Polski ("Spraw. Komis. Fizjogr." 1888), Materyjały do flory glonów Polski (tamże 1888), Ueber einige neue Myxomyceten Polens ("Hedwigia" 1889), Flora retycka w Tatrach ("Rozpr. Wydz. Mat.-Przyr. AU" 1890), Nowe desmidyje ("Pam. AU" 1890), Ueber eine fossile Flora in der Tatra... ("Verh. Geol. Reichsanstalt" 1890). Problem odrębności modrzewia polskiego postawił R. w swej pracy Kilka słów o modrzewiu w Polsce ("Kosmos" 1890 i "Sylwan" 1891). Pisał też artykuły pop.-nauk., np. o florze kopalnej: Z przeszłości Tatr ("Wszechświat" 1893).

Po powrocie z Jawy (1900) R. znowu bywał w Zakopanem i Tatrach. W okresie tym pisze o roślinności tatrz. w wielu swych pracach o szerszym zasięgu, np. Mycotheca polonica ("Kosmos" 1909, 1910), Phycotheca polonica (tamże 1910), Rośliny polskie (Flora polonica exsiccata) (tamże 1910, 1911), Dzieje rozwoju roślinności Polski (w dziele zbior. "Geografia fizyczna ziem polskich", Kr. 1912; tamże opublikował pierwszą mapę geobot. Polski).

R. jest autorem dużego rozdziału o roślinności Karpat Zach. w przewodniku dla wycieczki krajozn. XI Zjazdu Polskich Lekarzy i Przyrodników, opracowanym przez Ludomira Sawickiego pt. Dunajcem z niziny nadwiślańskiej w Tatry (Kr. 1911); znaczna część tego rozdziału poświęcona jest Tatrom i torfowiskom podh. (podrozdział Bory i pustacie Podhala).

R. był też inicjatorem i organizatorem prac nad wielotomowym dziełem Flora Polski, której pierwszy tom ukazał się dopiero w 1919, już po jego śmierci.R. po powrocie z Jawy rozwinął również żywą działalność na rzecz ochrony przyrody pol., organizując pierwszą inwentaryzację zabytków przyrody i planowanie rezerwatów, m.in. w Tatrach. W związku z tą akcją opublikował Zabytki przyrody ("Ateneum Pol." 1900 oraz przedruki w 1914 i 1947), Ochrony godne drzewa i zbiorowiska roślin ("Kosmos" 1910, nr 3-4).Pamięć R. uczczono trzema pomnikami: w 1927 pomnikiem nagrobkowym w Zakopanem, w 1947 popiersiem (wyrzeźbionym przez Tadeusza Błotnickiego) w Ogrodzie Bot. UJ w Krakowie, w 1963 kamiennym pomnikiem (z wykutą tablicą pamiątkową) na Górze Chełmowej pod Nową Słupią (teren badań R. nad modrzewiem polskim). Od 1983 upamiętnia go też Górski Ogród Bot. im. Mariana Raciborskiego (w Zakopanem).

Lit. - Władysław Szafer: Marian Raciborski... Wa. 1948 i Kr. 1968. - Bolesław Mrówczyński: Dutur z Rajskiego Ogrodu. Wa. 1958, wyd. 2: 1961; powieść biogr. - Jadwiga Gawłowska: Marian Raciborski... Wa. 1983 (z bibliogr.). - "BUP" II, 1985. - "PSB" 29, 1986 (Zdzisław Kosiek). - "SBP" 1987 (Henryk Bukowiecki).





KSIĘGARNIA GÓRSKA
ul. Zaruskiego 5
34-500 ZAKOPANE
tel. (018) 20 124 81
Pełny tekst w Wielkiej Encyklopedii Tatrzańskiej. Kliknij tutaj

   Udostępnij




Jeżeli znalazłeś/aś błąd, nieaktualną informację lub posiadasz materiały (teksty, zdjęcia, nagrania...), które mogą rozszerzyć zawartość tej strony i możesz je udostępnić - KLIKNIJ TU »»

ZAKOPIAŃSKI PORTAL INTERNETOWY Copyright © MATinternet s.c. - ZAKOPANE 1999-2020