E-mail Hasło
» Załóż konto
» Zapomniałem hasła
Tatry
Aktualności
 ABC turysty
   Przygotowanie
   Ekwipunek
   Informacje TOPR i TPN
   Oznaczenia szlaków
   Przewodnicy
   Przejścia graniczne
    Bezpieczeństwo
      Gdy spotkasz misia...
      Lawiny
      Ku przestrodze...
      Bezpieczeństwo, porady
   Zwierzę na szlaku
   Schroniska
 O Tatrach
   TPN i TANAP
   Klimat
   Geologia
    Zwierzęta
      Gatunki
   Rośliny
    Tatry w liczbach
    Historia
 Encyklopedia Tatr
   Alfabetycznie
   Tematycznie
   Multimedia
 Wycieczki
   Zaplanuj wycieczkę
   Miejsce startu
   Miejsce docelowe
   Skala trudności
   Wszystkie
 Jaskinie tatrzańskie
    SKTJ PTTK
      Aktualności
      Działalność
      Kurs
      Wspomnienia
      Polecane strony
      Galeria
      Kontakt
   Powstanie jaskiń
   Krążenie wody w skałach
   Nacieki
   Morfologiczne typy
   Klimat jaskiń
   Powstanie jaskiń tatrz.
Zagadki tatrzańskie
 Aktywny wypoczynek
   Taternictwo
   Speleologia
   Paralotnie
   Ski-alpinizm
   Narciarstwo
   Na rowerze
   Turystyka jaskiniowa
   Trasy biegowe
   Turystyka piesza
   Sporty wodne
Galeria
Warunki w Tatrach
Forum dyskusyjne
Zakopane, Tatry, Podhale
E-mail
Hasło
» Załóż konto
» Zapomniałem hasła
Zakopane


zapamiętaj numer alarmowy w górach!!!
0 601 100 300
 nawigacja:  Z-ne.pl » Portal Zakopiański

w nazwach
w nazwach i opisach
wszędzie
alfabetycznie:    A  B  C  Ć  D  E  F  G  H  I  J  K  L  Ł  M  N  O  P  R  S  Ś  T  U  W  Z  Ź  Ż  

 

Sokołowski Marian

 
  Kategoria: 
Nie okreslony 

  opis  
  forum (0)  

Sokołowski Marian (22 II 1894 Wiedeń - 18 I 1939 Warszawa, poch. na starym cment. w Zakopanem), syn » Stanisława Sokołowskiego sen. Botanik i leśnik (UJ, dr 1924), od 1934 prof. SGGW w Warszawie, taternik i alpinista, działacz ochrony przyrody. Specjalizował się w fitogeografii, fitosocjologii i hodowli lasu.

W czasie I wojny świat. walczył w Legionach Polskich, potem w Wojsku Polskim do 1921.W latach 1920. uczestniczył w pionierskiej pracy nad zespołami roślinnymi Tatr Pol., zorganizowanej przez prof. Władysława Szafera; w dziele zbior. Zespoły roślin w Tatrach S. jest współautorem części V i VII: Die Pflanzenassoziationen der nördlich vom Giewont gelegenen Täler ("Bull. Int. Acad. Pol. Sc. Cl. Math." 1926, wsp. z W. Szaferem) oraz Zespoły roślinne i flora doliny Morskiego Oka ("Rozpr. Wydz. Mat.-przyr. PAU" 1927, wsp. z Bogumiłem Pawłowskim i Karolem Wallischem).

Wśród licznych i wartościowych książek, rozpraw i artykułów S. z dziedziny botaniki i leśnictwa znaczna część dotyczy Tatr, m.in.: Limba w Tatrach polskich ("Wierchy" 2, 1924), Wiatr halny i wpływ jego na roślinność ("Przyrodnik" 1, 1924, nr 11 i 12), Wiatry w Tatrach ("Wierchy" 5, 1927), obszerna i podstawowa praca O górnej granicy lasu w Tatrach (Kr. 1928), Paszenie w lasach i jego wpływ na życie lasu ("Sylwan" 47, 1929, nr 3), Szkody od powału w lasach tatrzańskich i sposoby zapobiegania im w zakresie hodowli lasu (Kr. 1934), Wantule ("Ochr. Przyr." 16, 1936, ze Stanisławem Sokołowskim jun.), O szacie leśnej Tatr ("Wierchy" 16, 1938, wsp. z Maciejem Zajączkowskim), Lasy urwiskowe ("Przyr. i Techn." 17, 1938, z tymże) oraz doskonała, wszechstronna i na wysokim poziomie książka pop.-nauk. Szata roślinna Tatr Polskich (Za. 1935).

Walczył o ochronę przyrody Tatr i o stworzenie Tatrz Parku Narodowego, był członkiem PROP (1926-38), wygłaszał odczyty, opracowywał projekty rezerwatów przyr., opublikował liczne prace i artykuły związane z ochroną przyrody i Tatr, np.: Taternictwo a ochrona przyrody ("Ochr. Przyr." 4, 1924), O wprowadzeniu ochrony przyrody do nauczania szkolnego (tamże 5, 1925), Utrwalenie moreny nad Morskim Okiem (tamże 7, 1928), Projekt rezerwatu limbowego w Dolinie Suchej Kasprowej (tamże 13, 1933).

Był jednym z gł. wskrzesicieli polskiego taternictwa po zastoju wywołanym I wojną świat., dokonując tego na czele grupy młodych taterników, zwanej »Sokołowszczyzną (bracia: Marian, Adam i Stanisław Sokołowscy, Karol Wallisch i in.).

Wśród jego osiągnięć tatern. warto wymienić I wejście pn. ścianą Koziego Wierchu w 1921, b. zaawansowaną próbę I wejścia na Rumanowy Szczyt z Kaczej Doliny w 1926 oraz szereg pięknych wejść zim., m.in. na Durny Szczyt z Dzikiej Doliny w 1934.Był współzałożycielem i pierwszym prezesem Sekcji Tatern. AZS w Krakowie (1924-28). Po zjednoczeniu pol. organizacji tatern. w 1935 w Klub Wysokogórski, S. został jego pierwszym prezesem.Za jego prezesury (1935-36, 1937-39) i dzięki jego staraniom Klub Wys. zrealizował szereg wypraw w różne góry świata, np. w 1935 wyprawę alpin.-nauk. w Kaukaz, kierowaną przez samego S.Pisał dużo na tematy tatern. i alpin., m.in. Po śnieżnej grani ("Wierchy" 3, 1925), Wspomnienia zimowe z Koziego Wierchu ("Orli Lot" 6, 1925, nry 4-6), O istocie i drogach nowoczesnego taternictwa ("Tat." 1925), Porażka ("Wierchy" 5, 1927) oraz korespondencje i reportaże z wypraw alpinistycznych.Ok. 1930 był współautorem podręcznika Taternictwo zimowe, przygotowanego do druku przez krakowską STAZS, ale nie wydanego z braku funduszy, a potem wybuchu II wojny światowej.W 1937 został członkiem hon. Klubu Wysokogórskiego.

Lit. - "Tat." 23, 1938-39, nr 2 Zdzisław Dąbrowski . - "Kwart. Biul. Inform. Ochr. Przyr." 9, 1939, nr 1 (Władysław Szafer). - "Ziemia" 29, 1939, nr 2 (Maciej Zajączkowski). - "Tat." 35, 1959, nr 1 (Jan K. Dorawski). - "SBP" 1987 (W.H. Paryski).





KSIĘGARNIA GÓRSKA
ul. Zaruskiego 5
34-500 ZAKOPANE
tel. (018) 20 124 81
Pełny tekst w Wielkiej Encyklopedii Tatrzańskiej. Kliknij tutaj

   Udostępnij




Jeżeli znalazłeś/aś błąd, nieaktualną informację lub posiadasz materiały (teksty, zdjęcia, nagrania...), które mogą rozszerzyć zawartość tej strony i możesz je udostępnić - KLIKNIJ TU »»

ZAKOPIAŃSKI PORTAL INTERNETOWY Copyright © MATinternet s.c. - ZAKOPANE 1999-2020