E-mail Hasło
» Załóż konto
» Zapomniałem hasła
Tatry
Aktualności
 ABC turysty
   Przygotowanie
   Ekwipunek
   Informacje TOPR i TPN
   Oznaczenia szlaków
   Przewodnicy
   Przejścia graniczne
    Bezpieczeństwo
      Gdy spotkasz misia...
      Lawiny
      Ku przestrodze...
      Bezpieczeństwo, porady
   Zwierzę na szlaku
   Schroniska
 O Tatrach
   TPN i TANAP
   Klimat
   Geologia
    Zwierzęta
      Gatunki
   Rośliny
    Tatry w liczbach
    Historia
 Encyklopedia Tatr
   Alfabetycznie
   Tematycznie
   Multimedia
 Wycieczki
   Zaplanuj wycieczkę
   Miejsce startu
   Miejsce docelowe
   Skala trudności
   Wszystkie
 Jaskinie tatrzańskie
    SKTJ PTTK
      Aktualności
      Działalność
      Kurs
      Wspomnienia
      Polecane strony
      Galeria
      Kontakt
   Powstanie jaskiń
   Krążenie wody w skałach
   Nacieki
   Morfologiczne typy
   Klimat jaskiń
   Powstanie jaskiń tatrz.
Zagadki tatrzańskie
 Aktywny wypoczynek
   Taternictwo
   Speleologia
   Paralotnie
   Ski-alpinizm
   Narciarstwo
   Na rowerze
   Turystyka jaskiniowa
   Trasy biegowe
   Turystyka piesza
   Sporty wodne
Galeria
Warunki w Tatrach
Forum dyskusyjne
Zakopane, Tatry, Podhale
E-mail
Hasło
» Załóż konto
» Zapomniałem hasła
Zakopane


zapamiętaj numer alarmowy w górach!!!
0 601 100 300
 nawigacja:  Z-ne.pl » Portal Zakopiański

w nazwach
w nazwach i opisach
wszędzie
alfabetycznie:    A  B  C  Ć  D  E  F  G  H  I  J  K  L  Ł  M  N  O  P  R  S  Ś  T  U  W  Z  Ź  Ż  
Pa    Pb  Pc    Pd  Pe  Pf  Pg  Ph  Pi  Pj  Pk  Pl    Pm  Pn    Po    Pp  Pr  Ps    Pt  Pu  Pw  Pz   

  Przeglądasz dział: P
ilość pozycji w dziale: 410
Zmień dział na:
 
pluszcz kordusek (Zwierzęta)
   pluszcz kordusek (Cinclus cinclus), z rodziny Pluszczowatych (Cinclidae). Niewielki ptaszek, zamieszkujący pobrzeża górskich potoków o czystej, szybko płynącej wodzie. Jest on barwy kasztanowoszarej z białą plamą na przodzie szyi i piersi, ogon ma b. krótki. Potrafi świetnie nurkować i skacząc po kamieniach lub chodząc szybko po dnie zbiera owady wodne i drobne skorupiaki - swój pokarm. Gniazdo buduje między nadbrzeżnymi skałkami...
więcej
płachta biwakowa (Nie okreslony)
   płachta biwakowa, zwana też dawniej płachtą (lub workiem) Zdarskyego, a niekiedy, niewłaściwie, celtą Zdarskyego. Lekka, nieprzemakalna płachta (np. gumowana lub ortalionowa), czasem zeszyta na kształt wielkiej, otwartej koperty. Używana przez taterników i alpinistów na nieprzewidzianych, a nawet i na planowanych biwakach, gdy zabranie pełnego sprzętu obozowego (namiot, śpiwór) jest z jakichś względów niemożliwe lub niepraktyczne. P.b. daje...
więcej
Płaczliwa Skała (Nie okreslony)
  
więcej
Płaczliwy Stawek (Nie okreslony)
   Płaczliwy Stawek (1787 m). S. Największy stawek w Rohackim Kotle, popod Żarską Przełęczą.
więcej
płaśnia (Terminologia)
   płaśnia lub płaśń. W taternictwie mn.w. to samo, co platforma, ale zwykle większa, o nieregularnym kształcie, a także taras, nawet obszerny, to wszystko zwykle w ścianie skalnej, w żlebie lub na grani. W podh. terminologii past. to samo, a również trawiasty, zasadniczo pochyły taras na stoku lub dnie doliny, dawniej często z budynkami past., np. Płaśń pod Mnichem. Mała płaśń to płasienka.
więcej
Pławicki Feliks (Nie okreslony)
   Pławicki Feliks (1834 - ok. 1925? Lwów?). Pochodził z Pławnic. Kapitan armii austr., w 1869 był "rządcą zakładu niżniego na Miodziusiu" w Szczawnicy (w Pieninach). W 1873 był inicjatorem założenia Tow. Tatrzańskiego i jednym z jego założycieli. P. wspólnie z Eugeniuszem Janotą opracował też pierwszy statut tego towarzystwa i w 1874 był zastępcą członka zarządu. Po 1874 już nie działał w TT, ale jako poseł do Sejmu Krajowego...
więcej
płaza (Nie okreslony)
   płaza (błędnie płaz ), plur. płazy, gen. plur. płaz lub płazów. W gwarze podh.: tram przerżnięty wzdłuż na połowę. Z płazów górale budują ściany chat.Na Podhalu od dawna było też znane nazwisko Płaza (plur. Płazi); od nazwiska swych pierwotnych właścicieli (Płaza) otrzymała nazwę polana w Witowie: Płazówka (obecnie przysiółek Witowa).
więcej
płazy (Nie okreslony)
   płazy (Amphibia ). Skórę mają nagą, wilgotną; żyją gł. w wodzie niektórych niżej położonych stawów i w niewielkich zbiornikach wodnych lub w miejscach wilgotnych. Są jajorodne, ciepłota ich ciała jest zmienna.W wodzie i nad wodami tatrz. żyje niewiele, bo tylko 9 gatunków płazów: » traszki (trytony), trzy gatunki: traszka górska (Triturus alpestris ), t. karpacka (T. montandoni ) i rzadka nizninna t. zwyczajna (T....
więcej
płetwonurkowanie (Nie okreslony)
   płetwonurkowanie. Swobodne nurkowanie i pływanie pod wodą przy użyciu specjalnego ubioru (pianka) płetw pływackich, maski (lub okularów pływackich) i ewent. aparatu oddechowego, tj. butli z tlenem (lub powietrzem albo specjalną mieszanką gazów)) noszonej na plecach i połączonej rurką oddechową z ustami płetwonurka. Płetwy (na nogach) ułatwiają pływanie, a aparat oddechowy umożliwia dłuższe przebywanie pod wodą. Płetwonurek bez aparatu...
więcej
płochacz halny (Zwierzęta)
   płochacz halny (Prunella collaris, Accentor alpinus), z rodziny Płochaczowatych (Prunellidae). Gatunek górski ogólnokarpacki. Ptak nieco większy od wróbla, barwy szarej i brązowej w plamki i kreseczki, pierś i boki rdzawoczerwone. Przebywa stale w górach, nawet w zimie. Wywodzi dwa lęgi w sezonie. Ostatnio obserwuje się w Tatrach oswojenie płochacza z turystami, nawet pożywia się porzuconymi okruchami jedzenia, choć normalnie jest...
więcej
Płonczyński Aleksander (Nie okreslony)
   Płonczyński Aleksander (20 III 1820 Kraków - 12 VII 1858 tamże). Malarz (uczeń Jana Nepomucena Głowackiego), pedagog. Kształcił się w krak. Szkole Sztuk Pięknych, gdzie potem od 1847 był profesorem malarstwa krajobrazowego. Malował głównie krajobrazy i zabytki architektury. Z Głowackim odbywał częste wycieczki w Tatry, malował i rysował dużo pejzaży tatrz., ale zachowało się ich niewiele. Już w 1839 wystawił dwa widoki z Karpat...
więcej
Płonka Zbigniew (Nie okreslony)
   Płonka Zbigniew (1912 Kraków - 19 IX 1985 tamże, poch. na Cment. Salwatorskim). Narciarz wysokogórski, wybitny działacz narc., krak. zegarmistrz.W latach 1930. był członkiem i działaczem Sekcji Narc. AZS w Krakowie i sędzią narc. PZN. W latach 1950. był współorganizatorem Komisji Turystyki Narc. ZG PTTK i następnie przez wiele lat jednym z gł. działaczy PTTK pracujących nad rozwojem turystyki narc., m.in. w Tatrach. W 1954 był jednym z...
więcej
płyta (Nie okreslony)
   płyta. Gładki fragment skały czy ściany skalnej o dość dużej płaskiej powierzchni.
więcej
płytowy (Nie okreslony)
   płytowy. Pokryty lub wyłożony płytami skalnymi, np. płytowa ściana, płytowy żleb, płytowa platforma.
więcej
Počúvaj Ján (Nie okreslony)
   Počúvaj Ján jun. (9 X 1886 Nowa Leśna - 4 IV 1969 tamże). Przewodnik tatrz., zamieszkały w Nowej Leśnej na Spiszu. Egzamin przewodnicki złożył w 1908 i od tego czasu aż do 1962 pracował jako przewodnik, i potem jeszcze do końca 1964 w HS jako dyżurny ratownik. Był jednym z najczynniejszych przewodników po pd. stronie Tatr, a po II wojnie świat. jedynym czynnym przewodnikiem tatrz. na Słowacji z okresu przedwojennego....
więcej
poczta (Nie okreslony)
   poczta. Na pocz. XIX w. na całym Podhalu i u stóp Tatr nie było żadnego urzędu pocztowego. Po kupnie dóbr szaflarskich (w 1818) Tomasz Uznański wysyłał listy przez posłańca do Jordanowa, gdzie była najbliższa stacja pocztowa dyliżansów. Urząd poczt. w Nowym Targu powstał później, przed 1857, ale w 1868 nie było tam jeszcze telegrafu (w 1876 już był). Pocztę z Nowego Targu do Zakopanego w latach 1860. dostarczał w lecie co drugi...
więcej
pocztówki (Nie okreslony)
   pocztówki lub karty pocztowe, a jeżeli z widokiem: widokówki.Ilustrowane p. zaczęto produkować w 1870 we Francji, w Niemczech, w Austrii i w Anglii, a w Polsce wkrótce po 1890. Pierwsza p. tatrzańska (tj. z tematyką tatrz. swych ilustracji) pojawiła się w Polsce w 1895 (lub wcześniej). Była na niej reprodukcja 5 fotografii tatrz. Awita Szuberta (nie podpisanego) z rysunkową ornamentyką roślinną; wydawca: Bazar Zakopiański (Kamila Bauma), który...
więcej
podania ludowe (Nie okreslony)
   podania ludowe (także legendy, opowieści, baśnie, gawędy lub gadki). Najbardziej charakterystyczne i znane podania związane z Tatrami dotyczą m.in. następujących tematów: Bolesław Śmiały, Janosik, kaczka znosząca złote jajka, karbunkuł (rubin) na Jastrzębiej Turni, król wężów, mnich wędrujący po górach, Morskie Oko (m.in. o jego rzekomym połączeniu podziemnym z morzem), skarby ukryte lub zaklęte (również zakopane pieniądze...
więcej
Podbańska (Nie okreslony)
   Podbańska (wsch. część: 972 m, zach. część: ok. 940 m), dawniej też Podbańsko i Pod Bańska; Podbanské, Podbansko, w gwarze lipt. Podbanskô; Pod Bansko, Podbansko itp.; Podbanszkó, Pod Banszko itd. S. Osiedle u samego podnóża Tatr (na granicy Tatr Wys. i Tatr Zach.), obecnie na obu brzegach Białej Liptowskiej, niedaleko na pd.-zach. od miejsca, gdzie rzeka ta powstaje ze spływu Cichej Wody (płynącej z Cichej...
więcej
podbiałek alpejski (Nie okreslony)
   podbiałek alpejski (Homogyne alpina ), z rodziny Złożonych (Compositae ). Niewielka roślinka o skórzastych, prawie okrągłych, zimozielonych listkach, zebranych w kępkę przyziemną, o pędzie kwiatowym 10-30 cm wys., z jednym koszyczkiem, pajęczynowato owłosionym; kwiaty tylko rurkowe, czerwonawe lub różowawe, niepozorne, drobne. Listki okrywy koszyczka często nabiegłe purpurowo. Kwitnie od końca maja do sierpnia, występuje gł. na...
więcej
podcięty (Nie okreslony)
   podcięty. Obrywający się od dołu urwistymi skałami, zwykle pionowymi lub przewieszonymi, np. podcięte zbocze trawiaste.
więcej
podejście (Nie okreslony)
   podejście. W turystyce i narciarstwie: postępowanie pod górę. W taternictwie: postępowanie pod górę (wyjątkowo poziomo lub nawet w doł) do stóp skał, gdzie zaczyna się wspinaczka.
więcej
podejźrzon księżycowy (Nie okreslony)
   podejźrzon księżycowy (Botrychium lunaria ), z rodziny Nasięźrzałowatych (Ophioglossaceae ). Dość pospolity w Tatrach gatunek paproci, z dwojakimi liśćmi: jeden płonny, mięsisty, pojedynczo pierzasty, o listkach prawie półksiężycowatych osadzonych po obu stronach osi, oraz jeden zarodnikowy, długoogonkowy, na szczycie z rodzajem wiechy, gdzie mieszczą się zarodnie.Rośnie na polanach reglowych, w murawkach skalnych, częstszy na...
więcej
Podhalanie (Nie okreslony)
   Podhalanie (sing. Podhalanin). Jest to ta część »Górali, która zamieszkuje Podhale. Niewłaściwie nazwa ta jest czasem rozciągana na ludność sąsiednich terenów w granicach Polski. Pierwotnie nazwa Podhalanie (podobnie jak nazwa Górale) oznaczała tylko ludność wiejską, ale obecnie mieszkają oni też w miastach Podhala: w Zakopanem i Nowym Targu, natomiast nazwami Podhalanie i Górale nie obejmuje się ludności napływowej na Podhalu, licznej...
więcej
Podhalanin w Ameryce (Nie okreslony)
   "Podhalanin w Ameryce". Ilustr. publikacja wydawana z inicjatywy Jana W. Gromady przez Stowarzyszenie Tatrzańskich Górali w Passaic, New Jersey, USA. Ukazały się trzy tomy w 1947, 1952 i 1958. Oprócz obfitych wiadomości ze środowisk podh. w USA, tematyka jest głównie podh. i tatrz., przedruki i materiały oryg., przeważnie w języku pol. (także w gwarze podh.), rzadziej po angielsku. Autorami są miłośnicy Podhala i Tatr z USA i Polski, górale i...
więcej
Podhalanka (Nie okreslony)
   "Podhalanka". Podtytuł: Jednodniówka Związku Podhalan (1973-79), potem Pismo Związku Podhalan (od 1981). Ukazywała się początkowo nieregularnie jako jednodniówka: w 1973, dwukrotnie w 1975, w 1977 i 1979. Następnie jako czasopismo w 1981: rok I, nr 1 (6), potem dopiero od 1983, rok II, nr 1 (7), już regularnie dwa razy na rok. W 1991: rok X, nr 1 i 2.Red. nacz.: Włodzimierz Wnuk 1973-79, Tadeusz Staich 1981-86, Stanisław Krupa od 1987. Wydawca:...
więcej
Podhalańska Prawda (Nie okreslony)
   "Podhalańska Prawda". Tygodnik regionalny, wydawany w Nowym Sączu w 1938 i 1939. Tematyka podh. i nowosądecka.
więcej
Podhalańskie Towarzystwo Przyjaciół Nauk (Nie okreslony)
   Podhalańskie Towarzystwo Przyjaciół Nauk (PTPN) w Nowym Targu. W dniu 26 V 1974 powstał tymczasowy zarząd (m.in. prof. dr Jan Rudnik i dr Stanisław Kołodziejski), który doprowadził do urzędowej rejestracji PTPN (26 XI 1974). Pierwsze walne zgromadzenie odbyło się 16 III 1975 w Nowym Targu. Celem PTPN jest praca nad rozwojem i popularyzacją badań nauk., wówczas na terenie pow. nowotarskiego, a więc Podhala, Orawy Pol. i Spisza Pol....
więcej
Podhale (Wydawnictwo)
   "Podhale", jednodniówka Związku Podhalan, Zakopane, grudzień 1967. Redakcja: Józef Kapeniak, Tadeusz Staich, Jan Antoł, Stanisław Bafia, Stanisław Nędza-Kubiniec, Zdzisław Lutrosiński, Witold H. Paryski. Zawiera dość obfitą treść o różnorodnej tematyce podh. i tatrz., także o Spiszu i Orawie. Przeważają artykuły dotyczące spraw zakopiańskich. Kontynuacją starań Związku Podhalan o stworzenie własnego czasopisma była następnie »...
więcej
Podhale (Terminologia)
   Kraina leżąca pod Tatrami po ich pn. stronie, w górnym dorzeczu Dunajca. Granice P. bywają b. rozmaicie podawane. Niektórzy autorzy rozciągali je aż po Nowy Sącz i na pn. aż na Pogórze Karpackie, co jest niesłuszne. W b. dawnej literaturze Podhalem nazywano też całe » Podtatrze, co niedługo się utrzymało. P. obejmuje całe górne dorzecze Dunajca od Czorsztyna w górę z wyjątkiem pol. części Zamagurza Spiskiego, tj. terenów...
więcej


Pierwsza [1] [2] [3] [4] [5] [6] [7] [8] [9] [10] »» Ostatnia


Jeżeli znalazłeś/aś błąd, nieaktualną informację lub posiadasz materiały (teksty, zdjęcia, nagrania...), które mogą rozszerzyć zawartość tej strony i możesz je udostępnić - KLIKNIJ TU »»

ZAKOPIAŃSKI PORTAL INTERNETOWY Copyright © MATinternet s.c. - ZAKOPANE 1999-2019