E-mail Hasło
» Załóż konto
» Zapomniałem hasła
Tatry
Aktualności
 ABC turysty
   Przygotowanie
   Ekwipunek
   Informacje TOPR i TPN
   Oznaczenia szlaków
   Przewodnicy
   Przejścia graniczne
    Bezpieczeństwo
      Gdy spotkasz misia...
      Lawiny
      Ku przestrodze...
      Bezpieczeństwo, porady
   Zwierzę na szlaku
   Schroniska
 O Tatrach
   TPN i TANAP
   Klimat
   Geologia
    Zwierzęta
      Gatunki
   Rośliny
    Tatry w liczbach
    Historia
 Encyklopedia Tatr
   Alfabetycznie
   Tematycznie
   Multimedia
 Wycieczki
   Zaplanuj wycieczkę
   Miejsce startu
   Miejsce docelowe
   Skala trudności
   Wszystkie
 Jaskinie tatrzańskie
    SKTJ PTTK
      Aktualności
      Działalność
      Kurs
      Wspomnienia
      Polecane strony
      Galeria
      Kontakt
   Powstanie jaskiń
   Krążenie wody w skałach
   Nacieki
   Morfologiczne typy
   Klimat jaskiń
   Powstanie jaskiń tatrz.
Zagadki tatrzańskie
 Aktywny wypoczynek
   Taternictwo
   Speleologia
   Paralotnie
   Ski-alpinizm
   Narciarstwo
   Na rowerze
   Turystyka jaskiniowa
   Trasy biegowe
   Turystyka piesza
   Sporty wodne
Galeria
Warunki w Tatrach
Forum dyskusyjne
Zakopane, Tatry, Podhale
E-mail
Hasło
» Załóż konto
» Zapomniałem hasła
Zakopane


zapamiętaj numer alarmowy w górach!!!
0 601 100 300
 nawigacja:  Z-ne.pl » Portal Zakopiański

w nazwach
w nazwach i opisach
wszędzie
alfabetycznie:    A  B  C  Ć  D  E  F  G  H  I  J  K  L  Ł  M  N  O  P  R  S  Ś  T  U  W  Z  Ź  Ż  
Wa    Wb  Wc    Wd  We  Wf  Wg  Wh  Wi  Wj  Wk  Wl    Wm  Wn    Wo    Wp  Wr  Ws    Wt  Wu  Ww  Wz   

  Przeglądasz dział: W
ilość pozycji w dziale: 292
Zmień dział na:
 
Wrotami, Przełęcz nad (Nie okreslony)
   Wrotami, Przełęcz nad (ok. 2055 m); Sedlo nad Chałubińského bránou. PS. Dwusiodłowa przełęcz między Ciemnosmreczyńską Turnią a Kopą nad Wrotami. Jej pd.-wsch. siodło to Wyżnia Przełęcz nad Wrotami, a pn.-zach. siodło to Niżnia Przełęcz nad Wrotami (ok. 2055 m). Między tymi siodłami wznosi się Turnia nad Wrotami. Nazwy Przełęczy nad Wrotami i Turni nad Wrotami pochodzą od potocznej nazwy Wrót Chałubińskiego: Wrota.
więcej
wrotki (Nie okreslony)
   wrotki (Rotatoria ). Drobniutkie robaki o przejrzystych ciałach, żyjące w środowisku wodnym, w mchach potokowych. W tatrz. jeziorach w. występują czasem w b. wielkich ilościach, ale prawie niewidoczne oku ludzkiemu. Z Tatr znanych jest ponad sto gatunków w., niektóre z nich posiadają najmniejsze rozmiary wśród wszystkich tkankowców. W. tworzą znaczną część planktonu w Morskim Oku, a także występują licznie w mchach wodnych Rybiego...
więcej
wrótka (Nie okreslony)
   wrótka. Przełączka, zwykle wyraźnie i dość głęboko wcięta w grań, także wąskie wcięcie w żebrze skalnym lub przejście między skałami na dnie doliny. Występuje w tatrz. nazwach geogr., albo po prostu jako Wrótka (np. w grani Giewontu czy na stokach Łomnicy), albo w nazwach złożonych (np. Jastrzębie Wrótka).
więcej
Wrótka (Nie okreslony)
   Wrótka (ok. 1580 m), rzadziej Kalackie Wrótka, dawniej czasem Szklana Brama. P. Otoczone skałami wybitne trawiaste siodło we wsch. grani Giewontu, między Doliną Białego a Kondratową Doliną, ponad górnym końcem Kalackiego Koryta. W Tatrach jest więcej miejsc o takiej samej nazwie, ale są one mniej znane od Wrótek w Giewoncie.
więcej
Wróż Wojciech (Nie okreslony)
   Wróż Wojciech (17 XII 1942 Poznań - 3 VIII 1986 w Karakorum). Pozn. taternik, alpinista, fizyk (mgr). W Tatrach wspinał się od 1962 latem i zimą, a od 1966 w Alpach, gdzie m.in. dokonał I wejścia pn. filarem Pointe Hélene w Grandes Jorasses (w 1970). Brał udział w wyprawach na Spitsbergen w 1965, góry Elburs w Iranie 1969, Pamir 1972 i 1975, Ruwenzori 1974. W 1976 rozpoczął szereg wypraw na ośmiotysięczne szczyty w Karakorum i...
więcej
września pobrzeżna (Nie okreslony)
   września pobrzeżna (Myricaria germanica ), z rodziny Tamaryszkowatych (Tamaricaceae ). Krzew do 2,5 m wys. rosnący po brzegach potoków i strumieni, gł. u podnóża Tatr, rzadko w samych Tatrach, np. w Chochołowskiej Dolinie, w Lejowej Dolinie, w Jamnickiej Dolinie. Listki drobne, wąziutkie, gęsto dachówkowato osadzone, sinawe. Kwiaty również drobne, jasnoróżowe, w zbitych kwiatostanach na końcach pędów. Nasiona opatrzone na...
więcej
Wrześniak Czesław (Nie okreslony)
   Wrześniak Czesław (1914 Zakopane - ? Kanada), brat » Stanisława Wrześniaka. Zakop. taternik, fotograf (pracował kilka lat w zakładzie fot. Henryka Schabenbecka). W 1938-39 wspinał się w Tatrach ze swym bratem Stanisławem i in. taternikami z klubu » "Makolągwy". W czasie II wojny świat., w marcu 1941, razem z bratem przedostał się przez Tatry i Słowację na Węgry, a stamtąd do Wojska Polskiego. Walczył pod Monte Cassino. Po wojnie osiadł w...
więcej
Wrześniak Stanisław (Nie okreslony)
   Wrześniak Stanisław, przezwisko Stryk (16 IX 1912 Zakopane - 28 III 1980 Chicago). Zak. taternik, narciarz, elektromonter. Mimo zniekształconej nogi (po zapaleniu stawów) jeździł na nartach, brał udział w zawodach narc. i uprawiał taternictwo. Był członkiem zakop. KS "Strzelec". W 1938-39 należał do zakop. klubu » "Makolągwy" i wtedy wspinał się najbardziej intensywnie, m.in. ze swym bratem Czesławem oraz ze Zdzisławem...
więcej
Wrześniowski August (Nie okreslony)
   Wrześniowski August (22 III 1836 Radom - 16 V 1892 Warszawa). Zoolog (Uniw. Petersburski 1860), od 1868 prof. Szkoły Głównej w Warszawie, w 1869-89 UW. W swych badaniach zajmował się głównie wymoczkami (Infusoria ) i skorupiakami (Crustacea ), ale także ogólnymi zagadnieniami zoologicznymi. Autor licznych prac nauk. z różnych dziedzin zoologii. Bywał często w Zakopanem i chodził po Tatrach z Tytusem Chałubińskim. Z...
więcej
wrzos (Nie okreslony)
   wrzos (Callluna vulgaris ), z rodziny Wrzosowatych (Ericaceae ). Niewysoka, zimozielona krzewinka o kwiatach lila lub dość rzadko białych (albinosy). W Tatrach nie tworzy takich rozległych wrzosowisk jak na niżu, ale trafia się dość często w mniejszych lub większych kępach aż po piętro halne do 2060 m. Unika wapieni.
więcej
Wrzosek Adam (Nie okreslony)
   Wrzosek Adam (6 V 1875 Zagórze k. Dąbrowy Górniczej - 26 II 1965 Poznań). Lekarz (patolog, antropolog), historyk medycyny i nauk przyr., prof. UJ (1910-18) i UW (1918-20), potem w Poznaniu (1920-39, 1945-47, 1956-60) i Wilnie (1935-39). W czasie II wojny świat. był prof. tajnego Uniw. Ziem Zach. w Warszawie. Czł. PAU 1930. Autor licznych prac nauk. z różnych dziedzin. Wydał Kronikę Parafii Zakopiańskiej ks....
więcej
Wrzosek Antoni (Nie okreslony)
   Wrzosek Antoni (15 VII 1908 Kraków - 13 XII 1983 tamże). Geograf, wicedyr. Inst. Śląskiego w Katowicach (1936-39 i 1945-47), prof. Wyższej Szkoły Ekon. we Wrocławiu (1952-55), prof. UJ (1955-69), czł. Komitetu Zagospodarowania Ziem Górskich PAN. Autor licznych prac nauk. z dziedziny geografii ekon., planowania regionalnego, geografii turystyki itp. Tatrami zajął się w swej rozprawie dokt. Z badań nad zjawiskami krasowemi Tatr Polskich...
więcej
wspinaczka (Terminologia)
   wspinaczka lub wspinanie się. (Uwaga: termin wspinactwo oraz pisownia spinaczka, spinanie się itp. są błędne.) Jest to pokonywanie trudnego terenu górskiego (także w jaskiniach i w skałkach poza właściwymi górami) przy użyciu zarówno nóg i rąk jak i in. części ciała (np. pleców do zapierania się w kominach skalnych). W alpinizmie i taternictwie rozróżnia się wspinaczkę klasyczną (kiedy liny i haków używa się...
więcej
Wspinek (Nie okreslony)
   "Wspinek". Wydawany nieregularnie w Warszawie od 1983 biuletyn (zrazu powielany, potem drukowany) Akad. Klubu Alpin. przy Politechnice Warsz.; tematyka tatrz. (głównie tatern.), alpin. i skałkowa. Red.: Jan Wojciech Kubań (nry 1 i 2 oraz współpraca przy nr 7), Ziemowit Jan Wirski (nry 3-10), Marcin Kantecki (nr z wiosny 1990). Wydano nry 1-3 (1983), 4-6 (1984), 7 (1985), 8 i 9 (1986), 10 (1987), [11? ] wiosna 1990. W jesieni 1981 był też numer...
więcej
Wspólna Pastwa (Nie okreslony)
   Wspólna Pastwa (ok. 1460-1500 m) lub po prostu Pastwa; Pastviny, Pastva, Spoločná pastva; Weidau, Weidenau; Nagy-mező. S. Duża trawiasta rówień położona wysoko ponad dnem Kiezmarskiej Doliny i tworząca taras na stokach Bujaczego Wierchu i Skrajnych Jatek. Przez W.P. przebiega znakowany szlak tur. wiodący z Kiezmarskiej Doliny do Doliny do Siedmiu Źródeł. Pd. stoki Tatr Bielskich po stronie Kiezmarskiej Doliny, łącznie ze Wspólną...
więcej
współwłasności (Nie okreslony)
   współwłasności. Wspólne grunty ludności podh. w okresie osadnictwa składały się z pastwiska gromadzkiego, z łąk , lasów, dróg i torfowisk. Użytkować te w. mogli tylko ci, którzy posiadali ziemię, a wysokość uprawnień wyznaczała miara gruntowa. Wypas bydła odbywał się wspólnie pod nadzorem pasterza gminnego lub też poszczególnych pastuchów, wysyłanych kolejno z każdego domu. Zbierali oni rano bydło i pędzili je na...
więcej
Wundt Theodor (Nie okreslony)
   Wundt Theodor (1858 - 15 VIII 1929 Monachium). Znakomity alpinista niem., który odegrał dużą rolę w dziejach taternictwa zimowego. Z zawodu był oficerem armii niem. (doszedł do rangi generała). W Alpach jego największym sukcesem było I wejście zim. na Kleine Zinne czyli Cima Piccola di Lavaredo w grudniu 1892, co było ówczesnym rekordem alpinizmu zimowego. Na temat swych wypraw i w ogóle alpinizmu wydał W. szereg książek, np. Das...
więcej
Wünschendorfer Karl (Nie okreslony)
   Wünschendorfer Karl lub Carl (1832 - 1914 Poprad?). Spiskoniem. ewang. pastor w Popradzie od 1857 do 1909, działacz Węg. Tow. Karp. (MKE), zwł. jego komisji muzealnej od 1887 do 1913, kustosz Muzeum Karp. w Popradzie w 1882-87, o dużych zasługach dla rozwoju tegoż muzeum, a także MKE i miasta Popradu, ponadto turysta tatrz. (I znane wejście na Pośrednią Basztę w 1877). W 1872-1909 był on autorem (często pod...
więcej
Wychodna (Nie okreslony)
   Wychodna (775 m); Východná; ; Vihodna, Vichodna. S. Wieś na górnym Liptowie, między Ważcem a Hybiami. Mieszk. 2612 w 1980. Komunikacja autobusowa i kolejowa. Bielańsko (już nie istniejące), odosobnione osiedle Wychodnej, było dawniej jednym z punktów wyjścia dla udających się na Krywań. Obecnie z W. ku pn. biegnie znakowany szlak tur. do Podbańskiej. Najstarsza wiadomość o W. pochodzi z 1269. Na pieczęci W. z XVII w. był baran,...
więcej
wyciąg (Nie okreslony)
   wyciąg lub (rzadziej) wyciąg liny. W terminologii tatern.: odległość na drodze tatern. między dwoma kolejnymi stanowiskami asekuracyjnymi. Zwykle wynosi ona 25-35 m. Jest to termin nowszy; dawniej używano innego: długość liny. W Tatrach i na Podtatrzu są też liczne wyciągi narciarskie. Zob. koleje linowe.
więcej
Wyczółkowski Leon (Nie okreslony)
   Wyczółkowski Leon (11 IV 1852 Huta Miastkowska k. Miastkowa Kościelnego, pow. garwoliński - 27 XII 1936 Warszawa, poch. we wsi Wtelno k. Bydgoszczy). Wybitny malarz i grafik (studia w Warszawie, Monachium i Krakowie 1879), prof. ASP w Krakowie 1895-1911 i Warszawie 1934-36. Znaczna część jego twórczości malarskiej i graficznej jest poświęcona tematom tatrz. i zakopiańskim. Do Zakopanego i w Tatry przyjeżdżał często od 1896 do 1913, w...
więcej
Wydawnictwo Górskie (Nie okreslony)
   Wydawnictwo Górskie (z siedzibą w Poroninie). Powstało w 1991. Założyciel i kierownik: » Miłosz Martynowicz. Wydaje literaturę górską, głównie dotyczącą Tatr i Podtatrza, m.in. przewodniki (Gorce, Orawa) oraz Wielką encyklopedię tatrzańską Z. i W. Paryskich.
więcej
Wydawnictwo Tatrzańskie (Nie okreslony)
   Wydawnictwo Tatrzańskie. Powstało w Zakopanem we wrześniu 1990. Dyr. Lidia Długołęcka, red. programowy Maciej Pinkwart, red. techn. Zbigniew Ładygin. W.T. miało publikować informatory, przewodniki, plany i literaturę piękną, związaną z Tatrami i Podtatrzem, także w językach obcych (dla turystów zagr.). Wydano informator z planem Stary i nowy cmentarz w Zakopanem (Za. 1990), kilka małych przewodników (m.in. do poszczególnych dolin...
więcej
wydepczyska (Nie okreslony)
   wydepczyska. Neologizm utworzony w geobotanice, na podobieństwo znanego i od dość dawna używanego słowa wyleżysko. Są to miejsca obok schronisk (np. przy Murowańcu na Gąsienicowej Hali), na uczęszczanych trasach górskich, przy szałasach itp., wydeptane przez ludzi lub owce do gołej ziemi. Obok, a czasem i na samych w. osiedlają się najpospolitsze, mało wymagające chwasty, synantropy, np. wiechlina roczna (Poa annua ), rogownica pospolita...
więcej
wydra (Nie okreslony)
   wydra (Lutra lutra ), z rodziny łasicowatych (Mustelidae ), o brązowym lśniącym futerku, między palcami ma błonę pławną, jest to świetny pływak i nurek. B. rzadka, do 1962 było w Tatrach Pol. zaledwie 5 sztuk. Żywi się rybami, zazwyczaj chorymi lub osłabionymi, oraz żabami. Wobec niezbyt rybnych wód tatrz. nie znajduje nadmiaru pokarmu. Przebywa tu i owdzie nad potokami lub jeziorami tatrz., a nieraz przechodzi z jednej doliny do...
więcej
wyleżyska (Nie okreslony)
   wyleżyska. Płytkie, nieckowate zagłębienia w piętrze hal i turni, gdzie śnieg zalega jeszcze wczesnym latem i z wolna topnieje. Roślinność, mając tam znacznie krótszy okres wegetacji, a dużą wilgotność gleby stale zasilanej zimną wodą z topniejącego śniegu, w tych odrębnych warunkach tworzy specyficzne zbiorowiska, inne na skałach krystalicznych, inne zaś na osadowych. W. zbliżają się swym charakterem do tundry arktycznej. W skład tych...
więcej
wypławki (Nie okreslony)
   wypławki (Planaria, Crenobia ), z klasy wirków (Turbellaria ). Najważniejszym przedstawicielem w. w Tatrach jest wypławek alpejski (Planaria alpina), mały, płaski, białawy robak, pospolity w potokach i jeziorach tatrz. Jest zimnolubny, występuje tylko w wodach o temperaturze do 8 C. U stóp Tatr, do wysokości ok. 1000 m, tylko w wodach na podłożu wapiennym żyje jeszcze drugi gatunek w.: czarniawa P. gonocephala .
więcej
wypływ krasowy (Terminologia)
   Okresowe lub stałe » źródło krasowe, z którego woda wypływa swobodnie (a nie wybuchowo, pod ciśnieniem, jak z » wywierzyska). W.k. jest zwykle zasilany strumykiem lub strumieniem, który na pewnym odcinku płynie pod ziemią albo węższymi szczelinami, albo jaskinią, np. Wypływ spod Pisanej (zob. Pisana Jaskinia).
więcej
Wyprawy i Podróże (Nie okreslony)
   "Wyprawy i Podróże", Biuletyn Polskiego Towarzystwa Wypraw Badawczych. Red.: Mieczysław B. Lepecki. Ukazał się tylko nr 1 (lipiec 1939), omawiający powstanie i cele PTWB oraz pol. wyprawy i podróże w 1937-39, m.in. polarne (Spitsbergen 1938) i alpinistyczne (Alpy 1938, Korsyka 1938).
więcej
wyskok (Nie okreslony)
   wyskok. W taternictwie w. oznacza wysunięte ku dolinie ramię szczytu, wyrastającą ze zbocza góry skałę lub płasienkę podciętą urwiskami, kazalnicę itp.
więcej


Pierwsza [1] [2] [3] [4] [5] [6] [7] [8] [9] [10] »» Ostatnia


Jeżeli znalazłeś/aś błąd, nieaktualną informację lub posiadasz materiały (teksty, zdjęcia, nagrania...), które mogą rozszerzyć zawartość tej strony i możesz je udostępnić - KLIKNIJ TU »»

ZAKOPIAŃSKI PORTAL INTERNETOWY Copyright © MATinternet s.c. - ZAKOPANE 1999-2020