E-mail Hasło
» Załóż konto
» Zapomniałem hasła
Tatry
Aktualności
 ABC turysty
   Przygotowanie
   Ekwipunek
   Informacje TOPR i TPN
   Oznaczenia szlaków
   Przewodnicy
   Przejścia graniczne
    Bezpieczeństwo
      Gdy spotkasz misia...
      Lawiny
      Ku przestrodze...
      Bezpieczeństwo, porady
   Zwierzę na szlaku
   Schroniska
 O Tatrach
   TPN i TANAP
   Klimat
   Geologia
    Zwierzęta
      Gatunki
   Rośliny
    Tatry w liczbach
    Historia
 Encyklopedia Tatr
   Alfabetycznie
   Tematycznie
   Multimedia
 Wycieczki
   Zaplanuj wycieczkę
   Miejsce startu
   Miejsce docelowe
   Skala trudności
   Wszystkie
 Jaskinie tatrzańskie
    SKTJ PTTK
      Aktualności
      Działalność
      Kurs
      Wspomnienia
      Polecane strony
      Galeria
      Kontakt
   Powstanie jaskiń
   Krążenie wody w skałach
   Nacieki
   Morfologiczne typy
   Klimat jaskiń
   Powstanie jaskiń tatrz.
Zagadki tatrzańskie
 Aktywny wypoczynek
   Taternictwo
   Speleologia
   Paralotnie
   Ski-alpinizm
   Narciarstwo
   Na rowerze
   Turystyka jaskiniowa
   Trasy biegowe
   Turystyka piesza
   Sporty wodne
Galeria
Warunki w Tatrach
Forum dyskusyjne
Zakopane, Tatry, Podhale
E-mail
Hasło
» Załóż konto
» Zapomniałem hasła
Zakopane


zapamiętaj numer alarmowy w górach!!!
0 601 100 300
 nawigacja:  Z-ne.pl » Portal Zakopiański

w nazwach
w nazwach i opisach
wszędzie
alfabetycznie:    A  B  C  Ć  D  E  F  G  H  I  J  K  L  Ł  M  N  O  P  R  S  Ś  T  U  W  Z  Ź  Ż  

 

śpiący rycerze

 
  Kategoria: 
Nie okreslony 

  opis  
  forum (0)  

śpiący rycerze lub śpiące wojsko. Jest to temat licznych bajek i podań lud., występujących w wielu krajach eur. i w różnych okolicach Polski. W Tatrach opowiadania takie mówią o uśpionym wojsku króla Bolesława Chrobrego lub króla Bolesława Śmiałego, a czasem nie wymieniają króla czy wodza. Według podh. podań lud. tacy rycerze mają przebywać w jaskiniach, np. w Ornaku, Pisanej Skale lub Giewoncie, a przebudzą się dopiero wtedy, gdy ich pomoc będzie potrzebna do ratowania Polski.

Najbardziej znana jest wersja opowiadana przez Sabałę, a spisana i ogłoszona przez Andrzeja Stopkę w książeczce pt. Sabała (1897). Inną wersję lud., spisaną przez ks. Michała Głowackiego już w 1843, ogłosił W.A. Maciejowski (Piśmiennictwo polskie 1851, t. I), a Władysław Orkan przytacza trzy wersje w swym opowiadaniu Śpiący rycerze w książce Z krainy Gorców (1934). Wg podania lud. z Jurgowa "śpiący wojacy" jakiegoś świętego mają przebywać w jednej z jaskiń Tatr Bielskich i wyjdą dopiero na koniec świata.

Wątek o ś.r. w Tatrach został też w przerobionej formie zużytkowany wielokrotnie przez literatów, w formie najbardziej rozwiniętej chyba w utworze Andrzeja Stopki Rycerze śpiący w Tatrach (1899, wyd. 2 w 1911). Wątek ten znalazł się również w rapsodzie Stanisława Wyspiańskiego Bolesław Śmiały (dopiero w wyd. 2, 1902). Kazimierz Tetmajer przerobił podanie lud. i włączył do swego dzieła Na Skalnym Podhalu, pt. Śpiący rycerze (jakby o nich chłop opowiedzieć powinien). Sydon Friedberg napisał sztukę teatr. Śpiący rycerze w Tatrach, do której ilustrację muzycz. skomponował Michał Świerzyński.

Ś.r. w Tatrach są tematem wielu wierszy, np. Władysława Orkana Zaśnięci w zbiorze poezji Z tej smutnej ziemi (1903). Temat ś.r. w Tatrach, odpowiednio zaadaptowany do celów patriot. pojawiał się też w odezwach nar. i przemówieniach w przededniu I wojny świat. i na jej początku, np. w mowie Władysława Orkana z 1913 do Podhalan.

Lit. - Juliusz Zborowski: Świętopełk i jego podróż do Tatr. "Wierchy" 24, 1955. - Julian Krzyżanowski: Słownik folkloru polskiego. Wa. 1965 (pod hasłem: rycerze śpiący).





KSIĘGARNIA GÓRSKA
ul. Zaruskiego 5
34-500 ZAKOPANE
tel. (018) 20 124 81
Pełny tekst w Wielkiej Encyklopedii Tatrzańskiej. Kliknij tutaj

   Udostępnij




Jeżeli znalazłeś/aś błąd, nieaktualną informację lub posiadasz materiały (teksty, zdjęcia, nagrania...), które mogą rozszerzyć zawartość tej strony i możesz je udostępnić - KLIKNIJ TU »»

ZAKOPIAŃSKI PORTAL INTERNETOWY Copyright © MATinternet s.c. - ZAKOPANE 1999-2020