E-mail Hasło
» Załóż konto
» Zapomniałem hasła
Tatry
Aktualności
 ABC turysty
   Przygotowanie
   Ekwipunek
   Informacje TOPR i TPN
   Oznaczenia szlaków
   Przewodnicy
   Przejścia graniczne
    Bezpieczeństwo
      Gdy spotkasz misia...
      Lawiny
      Ku przestrodze...
      Bezpieczeństwo, porady
   Zwierzę na szlaku
   Schroniska
 O Tatrach
   TPN i TANAP
   Klimat
   Geologia
    Zwierzęta
      Gatunki
   Rośliny
    Tatry w liczbach
    Historia
 Encyklopedia Tatr
   Alfabetycznie
   Tematycznie
   Multimedia
 Wycieczki
   Zaplanuj wycieczkę
   Miejsce startu
   Miejsce docelowe
   Skala trudności
   Wszystkie
 Jaskinie tatrzańskie
    SKTJ PTTK
      Aktualności
      Działalność
      Kurs
      Wspomnienia
      Polecane strony
      Galeria
      Kontakt
   Powstanie jaskiń
   Krążenie wody w skałach
   Nacieki
   Morfologiczne typy
   Klimat jaskiń
   Powstanie jaskiń tatrz.
Zagadki tatrzańskie
 Aktywny wypoczynek
   Taternictwo
   Speleologia
   Paralotnie
   Ski-alpinizm
   Narciarstwo
   Na rowerze
   Turystyka jaskiniowa
   Trasy biegowe
   Turystyka piesza
   Sporty wodne
Galeria
Warunki w Tatrach
Forum dyskusyjne
Zakopane, Tatry, Podhale
E-mail
Hasło
» Załóż konto
» Zapomniałem hasła
Zakopane


zapamiętaj numer alarmowy w górach!!!
0 601 100 300
 nawigacja:  Z-ne.pl » Portal Zakopiański

w nazwach
w nazwach i opisach
wszędzie
alfabetycznie:    A  B  C  Ć  D  E  F  G  H  I  J  K  L  Ł  M  N  O  P  R  S  Ś  T  U  W  Z  Ź  Ż  

 

Szafer Władysław

 
  Kategoria: 
Nie okreslony 

  opis  
  forum (0)  

Szafer Władysław (23 VII 1886 Sosnowiec - 16 XI 1970 Kraków). Wybitny botanik (systematyka i geografia roślin, fitosocjologia, paleobotanika, historia botaniki), jeden z czołowych pol. działaczy w dziedzinie ochrony przyrody, prof. UJ (1918-60), organizator i dyr. Instytutu Botaniki PAN w Krakowie (1953-61), czł. PAU od 1920 i PAN od 1952. Pod niem. okupacją organizator i rektor konspiracyjnego UJ (1942-45).

W 1923 zainicjował i wraz z Bogumiłem Pawłowskim i Stanisławem Kulczyńskim kilka lat prowadził pierwsze w Tatrach badania fitosocjologiczne, kontynuowane w nast. latach także przez innych. Rezultatem tych badań była wielka praca zbior.: Zespoły roślin w Tatrach (Die Pflanzenassoziationen des Tatra-Gebirges) ; S. jest współautorem części I, III i V tego dzieła: Die Pflanzenassoziationen des Chochołowska-Tales ("Bull. Int. Acad. Pol. Sc. Cl. Math." 1923, wsp. z Bogumiłem Pawłowskim i Stanisławem Kulczyńskim) i to samo po pol.: Zespoły roślin w dolinie Chochołowskiej ("Rozpr. Wydz. Mat.-Przyr. PAU" 23 AB, 1927), następnie Die Pflanzenassoziationen des Kościeliska-Tales ("Bull. Int. Acad. Pol. Sc. Cl. Math." 1926, wsp. z B. Pawłowskim i S. Kulczyńskim) oraz Die Pflanzenassoziationen der nördlich vom Giewont gelegenen Täler (tamże 1926, wsp. z Marianem Sokołowskim).Roślinność Tatr jest też szeroko uwzględniona w wielu jego pracach obejmujących większe obszary, jak klucz bot. Rośliny polskie (Lw., Wa. 1924 i wydania nast., wsp. z S. Kulczyńskim i B. Pawłowskim), a także w dziełach zbior. wydanych pod jego redakcją, np. Flora Polski (t. 1-9, Kr. 1919-60), Szata roślinna Polski (Wa. 1959, wyd. 2 w 1972).

Prace S. z zakresu paleobotaniki dotyczą głównie Podhala i Pienin, czy też większych obszarów, ale niektóre wiążą się z Tatrami, np. Flora plioceńska w Krościenku nad Dunajcem ("Rozpr. Wydz. Mat.-Przyr. PAU" 1946-47), Młodszy trzeciorzęd Podhala i jego stosunek do plejstocenu ("Biul. Państw. Inst. Geol." 1952), Plioceńska flora okolic Czorsztyna i jej stosunek do plejstocenu (Wa. 1954), Nowa flora eoceńska w Tatrach ("Kwart. Geol." 1958).

Tatr dotyczy również szereg jego pop.-nauk. publikacji bot. i in., np. Na piargu ("Wierchy" 1925), Dziesięć tysięcy lat historii lasu w Tatrach (Kr. 1966) oraz częściowo Epoka lodowa (Wa. 1946, wyd. 2 w 1950) i Z teki przyrodnika (Wa. 1964 i t. 2 w 1967).

W okresie międzywoj. i w pierwszych latach po II wojnie światowej S. był jednym z najbardziej czynnych działaczy pol. na polu ochrony przyrody. W 1920-36 i 1945-49 zajmował kierownicze stanowiska w PROP, w 1928 z jego inicjatywy powstała LOP, był twórcą i przewodniczącym Komitetu Ochrony Przyrody PAN (1956-70), był organizatorem i kier. Zakładu Ochrony Przyrody PAU i PAN (1950-61), przywiązując zawsze dużą wagę do ochrony Tatr. W 1951 był gł. inicjatorem założenia » Tatrz. Stacji Nauk. ZOP PAN w Zakopanem.

Przyczynił się wybitnie do powstania górskich parków nar. w Polsce, a po powstaniu Tatrz. Parku Nar. był pierwszym przewodniczącym jego rady (1955-56).

Ogłosił b. liczne prace z dziedziny ochrony przyrody; wiele z nich dotyczy Tatr, np. Parki Narodowe w Polsce (Kr. 1929), O Tatrzańskim Parku Narodowym (Kr. 1936), The National Parks in Poland ("Geogr. Mag." 1938). Był też redaktorem i współautorem takich dzieł zbior. jak: Skarby przyrody i ich ochrona (Wa. 1932), Ochrona przyrody i jej zasobów (Kr. 1965, 2 t.), Tatrzański Park Narodowy (Kr. 1955, wyd. 2 w 1962). Był założycielem i redaktorem naukowego rocznika "Ochrona Przyrody" (1920-65), podst. źródła wiedzy o problemach ochrony przyrody w Polsce i na świecie, oraz pop.-nauk. dwumiesięcznika "Chrońmy Przyrodę Ojczystą" (1945-70).Ogłosił liczne wspomnienia pośmiertne o naukowcach związanych z Tatrami, życiorysy takich badaczy, różne sprawozdania, prace o organizacji badań naukowych itd. Pośmiertnie ukazały się jego Wspomnienia przyrodnika (Wr. 1973), dotyczące w dużej mierze również i Tatr.Był członkiem hon. różnych towarzystw nauk., w 1937 został członkiem hon. LOP.

Lit. - "Acta Soc. Bot. Pol." 20, 1949-50, nr 1 (Bolesław Hryniewiecki). - "Nauka Pol." 5, 1957 (Bogumił Pawłowski). - "Chrońmy Przyr. Ojcz." 27, 1971, nr 2 (Walery Goetel i in.). - "BUP" cz. II, 1985. - "SBP" 1987.





KSIĘGARNIA GÓRSKA
ul. Zaruskiego 5
34-500 ZAKOPANE
tel. (018) 20 124 81
Pełny tekst w Wielkiej Encyklopedii Tatrzańskiej. Kliknij tutaj

   Udostępnij




Jeżeli znalazłeś/aś błąd, nieaktualną informację lub posiadasz materiały (teksty, zdjęcia, nagrania...), które mogą rozszerzyć zawartość tej strony i możesz je udostępnić - KLIKNIJ TU »»

ZAKOPIAŃSKI PORTAL INTERNETOWY Copyright © MATinternet s.c. - ZAKOPANE 1999-2021