E-mail Hasło
» Załóż konto
» Zapomniałem hasła
Tatry
Aktualności
 ABC turysty
   Przygotowanie
   Ekwipunek
   Informacje TOPR i TPN
   Oznaczenia szlaków
   Przewodnicy
   Przejścia graniczne
    Bezpieczeństwo
      Gdy spotkasz misia...
      Lawiny
      Ku przestrodze...
      Bezpieczeństwo, porady
   Zwierzę na szlaku
   Schroniska
 O Tatrach
   TPN i TANAP
   Klimat
   Geologia
    Zwierzęta
      Gatunki
   Rośliny
    Tatry w liczbach
    Historia
 Encyklopedia Tatr
   Alfabetycznie
   Tematycznie
   Multimedia
 Wycieczki
   Zaplanuj wycieczkę
   Miejsce startu
   Miejsce docelowe
   Skala trudności
   Wszystkie
 Jaskinie tatrzańskie
    SKTJ PTTK
      Aktualności
      Działalność
      Kurs
      Wspomnienia
      Polecane strony
      Galeria
      Kontakt
   Powstanie jaskiń
   Krążenie wody w skałach
   Nacieki
   Morfologiczne typy
   Klimat jaskiń
   Powstanie jaskiń tatrz.
Zagadki tatrzańskie
 Aktywny wypoczynek
   Taternictwo
   Speleologia
   Paralotnie
   Ski-alpinizm
   Narciarstwo
   Na rowerze
   Turystyka jaskiniowa
   Trasy biegowe
   Turystyka piesza
   Sporty wodne
Galeria
Warunki w Tatrach
Forum dyskusyjne
Zakopane, Tatry, Podhale
E-mail
Hasło
» Załóż konto
» Zapomniałem hasła
Zakopane


zapamiętaj numer alarmowy w górach!!!
0 601 100 300
 nawigacja:  Z-ne.pl » Portal Zakopiański

w nazwach
w nazwach i opisach
wszędzie
alfabetycznie:    A  B  C  Ć  D  E  F  G  H  I  J  K  L  Ł  M  N  O  P  R  S  Ś  T  U  W  Z  Ź  Ż  

 

klimat

 
  Kategoria: 
Terminologia 

  opis  
  forum (0)  

W Tatrach nie jest kontynentalny, jak to czasem podawano. Jest to klimat wysokogórski stref umiarkowanych, o wpływach oceanicznych, o rocznej amplitudzie temperatury zmniejszającej się wraz ze wzrostem wysokości n.p.m.

Dobowe wahania temperatury są b. duże, zwł. na jesieni. Średnia roczna temperatura jest niewysoka: Nowy Targ 5,5 C, Poronin 4,6 C, Zakopane 4,9 C, Gąsienicowa Hala 2,4 C, Morskie Oko 2,5 C, Kasprowy Wierch -0,8 C, Łomnica -3,8 C. Ciśnienie powietrza obniża się w miarę wzrostu wysokości n.p.m. Maksimum roczne ciśnienia przypada na sierpień-wrzesień, minimum na luty. Często zdarzają się gwałtowne i nagłe spadki ciśnienia, zwł. przed burzą i wiatrem halnym, co ciężko odczuwają ludzie chorzy na serce lub płuca. Cechą charakterystyczną klimatu tatrz. jest również częste przechodzenie frontów.

Częste i silne bywają w Tatrach i na Podtatrzu wiatry tzw. panujące, wiejące z pn.-zach. i zach., oraz wiatr typu fenowego, tu nazywany halnym. Wilgotność względna w Tatrach jest duża, w położeniach wyższych podlega częstym wahaniom; niedosyt wilgotności przeważnie niewielki; parowanie na ogół niezbyt duże, ale b. zmienne, zależne zwł. od szybkości wiatru i od usłonecznienia; usłonecznienie (insolacja) b. silne, ale zwykle krótkotrwałe (niewielka liczba godzin); zachmurzenie najmniejsze w porze zimowej; mgły częste, zwł. na wiosnę i jesienią; w dolinach górskich nierzadko "morza mgieł", wspaniałe widokowo.

Opady - po Karkonoszach - największe w Polsce, rocznie 1200-1600 mm: maksimum przypada na czerwiec; zarówno deszczowe jak i śniegowe opady bywają gwałtowne i obfite, grad jest raczej rzadki, zwł. na Podtatrzu. Pokrywa śniegowa jest gruba i trwa długo, im wyżej tym dłużej. Zima długa, im wyżej tym dłuższa, zwykle od 5 do 7, na najwyższych szczytach do 9 miesięcy, bywa dość mroźna, ale wpływ częstych zimowych inwersji temperatury jest czynnikiem łagodzącym; zwykle jest słoneczna i przeważnie mało wietrzna, choć zdarzają się zimy stanowiące w tym względzie jaskrawe wyjątki.

Wiosna późna, b. nagła (z powodu wiatrów halnych), wietrzna, o dużych skokach temperatury i ciśnienia, w pierwszej połowie zwykle słoneczna, w drugiej często chmurna i deszczowa.

Lato krótkie, dość chłodne, obfituje w opady deszczowe, wysoko w górach zdarzają się nawet śnieżne, zwłaszcza ok. połowy sierpnia, kiedy dość często zdarza się silne załamanie pogody. Burze występują najczęściej w pierwszej połowie lata.

Jesień zazwyczaj bywa piękna ("tatrzańska jesień"), słoneczna, o chłodnych nocach, dużych wahaniach dobowych temperatury i częstych halnych wiatrach, zwł. pod koniec tej pory roku.

Pory roku, wyznaczone w klimatologii przez średnie miesięczne temperatury, wskazują, że w Tatrach, a nawet w Zakopanem nie istnieje lato w sensie klimatologicznym, bo żaden z miesięcy tzw. letnich nie wykazuje średniej temperatury powyżej 15 C, co jest na niżu wskaźnikiem lata. A wysoko, na szczytach tatrz. wg powyższego kryterium występuje tylko zima, trwająca ok. 9 miesięcy, oraz 3 miesiące przedwiośnia i przedzimia łącznie. Oczywiście, dotyczy to, powtarzamy, tylko średnich miesięcznych temperatur. W ciągu tej "dziewięciomiesięcznej zimy", zwł. na jej krańcach, tj. w okresie początkowym i końcowym, mogą występować b. ciepłe i piękne dni. Dni letnich w Zakopanem, kiedy ciepłota powietrza sięga powyżej 25 C, jest przeciętnie 8. Dni z mrozem całodobowym w Zakopanem jest rocznie ok. 52, na szczycie Łomnicy ok. 186. Dni zimowych b. mroźnych, poniżej -20 C, jest w Zakopanem kilkanaście rocznie.

Innym charakterystycznym objawem układów temperatur w Tatrach są dosyć ciepłe jesienie i dość chłodne wiosny, przy czym skala tego ciepła jesiennego zwiększa się ku szczytom, gdyż październik jest cieplejszy średnio od kwietnia w Zakopanem o 1,8 C, a na Łomnicy o 4,5 C.

Okres wegetacyjny dla roślin jest o 2 do 3 miesięcy krótszy w górach aniżeli na niżu. Pn. strona Tatr ma klimat surowszy i bardziej wilgotny, zaś pd. strona łagodniejszy, cieplejszy i suchszy; mniej wiatrów, więcej dni słonecznych w roku, nieco wyższa temperatura roczna, mniej opadów. Zob. też: ciepłota, ciśnienie, halny wiatr, opady, śnieżna pokrywa, wiatry.



Literatura:
Lit. - Michał Orlicz: Klimat Tatr . W: Tatrzański Park Narodowy , wyd. 2, 1962. - Klíma Tatier . Br.1974.



KSIĘGARNIA GÓRSKA
ul. Zaruskiego 5
34-500 ZAKOPANE
tel. (018) 20 124 81
Pełny tekst w Wielkiej Encyklopedii Tatrzańskiej. Kliknij tutaj

   Udostępnij




Jeżeli znalazłeś/aś błąd, nieaktualną informację lub posiadasz materiały (teksty, zdjęcia, nagrania...), które mogą rozszerzyć zawartość tej strony i możesz je udostępnić - KLIKNIJ TU »»

ZAKOPIAŃSKI PORTAL INTERNETOWY Copyright © MATinternet s.c. - ZAKOPANE 1999-2020