ŻYLINA (Žilina, 342 m npm).
Duże miasto powiatowe (ok. 85 tys. mieszkańców stałych, ok. 20 tys. dojeżdża codziennie do pracy z okolicy), założone w 1208 r. w miejscu dawnych siedlisk z paleolitu, epoki brązu, kultury puchowskiej z przełomu epok, oraz z okresu państwa wielkomorawskiego. Fundamenty kościoła katolickiego z XII w. Miejscowość należąca początkowo do dóbr Warińskich, później do dóbr Starego Zamku. Obecnie centrum gospodarcze i kulturalne górnego dorzecza Wagu, wielka stacja kolejowa, skrzyżowanie ważnych dróg samochodowych. Ośrodek przemysłu chemicznego, budowlanego, papierniczego, tekstylnego, przetwórstwa owocowo-warzywnego. Siedziba wyższej szkoły komunikacji i łączności. W średniowieczu małe miasteczko, znaczenia nabrała Ż. przede wszystkim w latach międzywojennych. 6 X 1938 właśnie w Ż. ogłoszono autonomię Słowacji.
Historyczne centrum miasta od 1987 r. jest pomnikiem kultury. Szczególnie cenny jest staromiejski układ urbanistyczny.
Zabytki:
Romański kościół św. Stefana w Zawodzi, pochodzący z ok. 1250 r., jednonawowy z absydą i chórem, przebudowywany w XVI-XVIII w. W kościele resztki polichromii z II połowy XVI w. Na południe od kościoła wolno stojąca renesansowa kaplica. Kościół ogrodzony murem z basztą z XVII w.
Parafialny kościół św. Trójcy, zbudowany jako gotycki ok. 1400 r., na jeszcze starszych fundamentach, w 1540 r. ufortyfikowany, potem wielokrotnie przebudowywany. Koło kościoła renesansowa dzwonnica z 1530 r.
Kościół i klasztor franciszkanów z lat 1704-1730, jednonawowy bez wieży. Wnętrze z XVIII w.
Kościół i klasztor jezuitów z 1743 r.
Kościół ewangelicki z l. 1935-36, projektowany przez Michala Harmińca
Synagoga z lat 1933-34, projektowana przez P.Behrensa
Zamek Budatyński z II połowy XIII w., siedziba Poważskiego Muzeum - ekspozycja historyczna i archeologiczna, druciarstwo, sztuka sakralna, czasowe wystawy okolicznościowe.
Ośrodki kultury: Muzeum Poważskie, Galeria Poważska, Teatr Miejski, Teatr Lalek, Biblioteka Powiatowa, konserwatorium, chór i orkiestra miejska.
Zakwaterowanie: Hotel Astoria***, ul. Národná 1, 01001 Žilina, Hotel Polom, Hviezdoslavova 22, Motel Anita, Kysucká 51, 01014 Žilina-Brodno, Motel Šibenica, ul. Predmestká, 01001 Žilina, Penzión Bianca, Na Branie 1, 01001 Žilina, Penzión Majovey, J. Milca - pesia zona 3, 01001 Zilina, Hotel Slovakia**, nám. Ľ.Štúra 2, 01001 Žilina, Hotel Slovan**, ul. Kmieťova 2, 01001 Žilina, Hotel Garni, ul. Vysokoškolákov 4, 01001 Žilina.