ZEMPLIN - historyczno-geograficzna kraina we wschodniej Słowacji (i północno-wschodnich Węgrzech), ciągnąca się długim pasem z północy na południe w obrębie doliny rzek Ondawa, Laborec i Topľa, od granicy polskiej, aż po Ukrainę i Węgry. Obejmuje południowe stoki Beskidu Niskiego, Góry Bukowskie, Vihorlackie Wierchy, Wschodniosłowacką Nizinę i Zemplińskie Wierchy. Nazwa od zamku Zemplin, znajdującego się w miejscowości o tej samej nazwie (koło Trebiszowa). Jako samodzielna jednostka administracyjna powstał wcześnie, już w pierwszej połowie XI wieku. Osadnictwo pojawiło się tu już w paleolicie. W neolicie rozwija się kultura wschodniosłowiańskiej ceramiki linearnej i wstęgowej, przede wszystkim na Nizinie Wschodniosłowiańskiej. Słowianie osiedlają się w obszarze między Bodrogiem, Latoricą i Cisą a dolnym biegiem Ondawy i Laborca. Najważniejszą osadą był Zamek Zemplin, wzniesiony w późnym okresie kultury lateńskiej, rozbudowany w czasach pierwszych Słowian i w średniowieczu. Także w średniowieczu osadnictwo dotarło na południowe stoki Beskidu Niskiego. Słowacko-polskie pogranicze i teren na północ od Vihorlackich Wierchów i na wschód od Sniny zamieszkane było od XVI wieku. Wielkie znaczenie miała kolonizacja wołoska, która przyciągnęła w rejon Zemplina ludność z terenów Ukrainy. Spis z 1720 r. wykazał istnienie 369 miejscowości, w tym 10 miast - Michałowce, Humenne, Vranov nad Topľą, Stropków, Snina, Trebišov, Seczowce, Královský Chlmec, Leles i Zemplin. W 1910 r. mieszkało tu prawie 343 tys. osób, spośród których najliczniejszą grupę stanowili Węgrzy - 53,1%, potem Słowacy - 32,4%, Ukraińcy - 10,6% i Niemcy - 2,5%.
W gospodarce dominowało rolnictwo, głównie nastawione na uprawę pszenicy, kukurydzy i buraków cukrowych, a także winorośli. Do dziś rolnictwo dominuje w tym regionie, choć przemysł także rozwinął się w większych miastach Zemplina (Humenne, Stropków, Michałowce, Trebiszów, Vranov). Coraz większe znaczenie ma turystyka i rekreacja, szczególnie w rejonach nowo wybudowanych sztucznych jezior --> Zemplińska Szirawa i --> Wielka Domasza.

Główne miasta: Świdnik, Girałtowce, Michałowce, Międzylaborce, Vranov nad Topľą, Humenne.
Rzeki: Ondawa, Topľa, Laborec.